اجزای کارآیی در زیربخش ماهیگیری ایران

نویسندگان

1 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
چکیده

مصرف آبزیان در ایران کمتر از نصف میانگین جهانی است و این در حالی است که هم از نظر دسترسی به آب‌های آزاد و هم منابع آبی داخلی، ایران در زمره کشورهای مستعد برای افزایش تولید آبزیان بوده است. هدف این تحقیق اندازه‌گیری کارآیی فنی، مدیریتی و مقیاس شیلات کشور و بررسی امکان افزایش تولید از طریق افزایش کارآیی است. بدین‌منظور کارآیی‌های مذکور در طول سال‌های ۱۳۸۰ تا ۱۳۹۰ با استفاده از روش تحلیل پوششی داده‌ها و الگوی نهاده‌محور محاسبه شده و روند مربوط به هر یک از این اجزا مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد میانگین کارآیی فنی، مدیریتی و مقیاس به‌ترتیب ۰/۸۹، ۰/۹۷ و ۰/۹۱ بوده است. با توجه به نتایج بالاترین میزان کارآیی مربوط به کارآیی مدیریتی بوده است که نشان از توان بالای مدیریتی در این بخش است. همچنین کمترین کارآیی مربوط به کارآیی فنی بوده است. بنابراین سازمان‌های مربوطه می‌توانند با سرمایه‌گذاری مناسب به‌منظور افزایش سهم صید صنعتی و همچنین بزرگ‌ترکردن واحدهای صیادی به‌طور هم‌زمان هم کارآیی فنی و هم کارآیی مقیاس را بهبود بخشند. نتایج همچنین نشان داد در اکثر سال‌ها بازده فزاینده نسبت به مقیاس وجود داشته است. بنابراین اگر واحدهای صیادی به‌طور متناسب ظرفیت تولیدی خود و سایر نهاده‌های لازم را افزایش دهند، مقدار تولید آنها با نسبت بیشتر افزایش خواهد یافت.

کلیدواژه‌ها