اثر عصاره هیدروالکلی پرسیاوشان (Adiantum capillus veneris) بر افسردگی و اضطراب ناشی از استرس حاد در موش‌های سوری نر

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، گروه زیست شناسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران

2 استادیار، گروه زیست شناسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران

3 دانشیار، گروه زیست شناسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران.

doi
چکیده

زمینه  وقوع حوادت استرس‌زای شدید، با خطر ابتلا به اختلالات روحی و روانی از قبیل افسردگی و اضطراب همراه است. با توجه به عوارض منفی داروهای ضدافسردگی و ضداضطراب، توجه محققان به ترکیبات طبیعی، معطوف شده است. هدف مطالعه حاضر، بررسی تأثیر عصاره پرسیاوشان بر افسردگی و اضطراب ناشی از استرس حاد در موش‌های سوری نر بود. روش کار در مطالعه تجربی حاضر 40 موش سوری نر نژاد Balb/C به صورت تصادفی در پنج گروه شامل: کنترل (تحت استرس حاد دریافت‌کننده نرمال‌سالین)، مداخله (تحت استرس حاد دریافت‌کننده عصاره پرسیاوشان در دوزهای 100، 200 و 400 (mg/kg)) و کنترل مثبت (تحت استرس حاد دریافت‌کننده دیازپام) قرار گرفتند. استرس حاد، از طریق شوک‌ الکتریکی (5/0 میلی‌آمپر، 2 دقیقه) و بی‌حرکتی در دستگاه محدودکننده (2 ساعت) برای یک‌بار ایجاد شد. عصاره و دارو به مدت 21 روز و به‌صورت درون صفاقی تجویز شد و سپس میزان فعالیت حرکتی، اضطراب و افسردگی توسط آزمون‌های شنای اجباری، ماز به علاوه‌ای مرتفع (EPM) و صفحه باز ارزیابی گردید. یافته‌ها در موش‌های تحت استرس حاد، دوزهای مختلف عصاره پرسیاوشان، سبب کاهش معنی‌دار در مدت زمان بی‌حرکتی نسبت به گروه کنترل در آزمون شنای اجباری شد (05/0P<). هم‌چنین دوز mg/kg 400 عصاره پرسیاوشان، سبب افزایش معنی‌دار در درصد ورود به بازوهای باز و کاهش معنی‌دار تعداد دفعات ورود به بازوهای بسته در EPM نسبت به کنترل گردید (05/0P<). دوزهای مختلف عصاره پرسیاوشان بر تعداد دفعات عبور از خطوط صفحه باز نسبت به گروه کنترل اثر معنی‌دار نداشت. نتیجه‌گیری عصاره پرسیاوشان اثرات ضدافسردگی و ضداضطرابی را در موش‌های تحت استرس حاد نشان می‌دهد.