تأثیر مؤلفه‌های دانش بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب

نویسندگان

1 استاد گروه اقتصاد دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران، a.shahabadi@alzahra.ac.ir

2 گروه اقتصاد، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران

3 گروه اقتصاد ، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران

doi
10.48308/jem.2025.239929.2004
چکیده

هدف مطالعه حاضر بررسی تأثیر مؤلفه‌های دانش بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب درحال‌توسعه با استفاده از الگوی رگرسیون PSTR طی دوره زمانی 2023-2008 است. بر اساس نتایج تأثیر مؤلفه‌های دانش بر اقتصاد سایه درکشورهای منتخب درحال‌توسعه نامتقارن است. نتایج و تخمین بیانگر وجود رابطه غیرخطی بین مؤلفه‌های دانش و اقتصاد سایه در کشورهای منتخب درحال‌توسعه است. همچنین بر اساس نتایج تخمین تنها در رژیم حدی بالا و پایین، بین مشوق‌های اقتصادی و رژیم نهادی رابطه منفی و معنی داری وجود دارد. تأثیر سیستم ابداعات و نوآوری با اقتصاد سایه در کشورهای منتخب در رژیم حدی پایین رابطه غیرمعنی دار ولی در رژیم حدی بالا رابطه منفی و معنی داری وجود دارد، تأثیر آموزش و توسعه منابع انسانی بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب در رژیم حدی پایین منفی و معنی دار ولی در رژیم حدی بالا تأثیر مثبت و معنی داری بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب درحال‌توسعه دارد. همچنین تأثیر زیرساخت‌های فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب در رژیم حدی پایین؛ تأثیر منفی و معنی دار ولی در رژیم حدی بالا تأثیر غیر معنی داری بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب دارد. رشد اقتصادی و رانت منابع طبیعی بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب درحال‌توسعه در رژیم حدی پایین؛ تأثیر مثبت و معنی دار بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب دارد ولی در رژیم حدی بالا تأثیر غیر معنی داری بر اقتصاد سایه در کشورهای منتخب دارد.