تحلیل و پیش بینى خشکسالى‏ هاى هواشناسى ایستگاه سینوپتیک خوى

نویسندگان

1 کارشناس ارشد اقلیم‏ شناسى دانشگاه تهران

2 کارشناس ارشد اقلیم‏ شناسى دانشگاه تهران

3 عضو هئیت علمى دانشگاه تهران

doi
چکیده

خشکسالى از جمله مهمترین مخاطرات طبیعى است که به صورت آرام و خزنده عمل مى‏ کند. این پدیده ناشى از فرآیندهاى آب و هوایى است و شدت و فراوانى آن تا حدودى به موقعیت جغرافیایى محل بستگى دارد که هر چند سال یک بار در نتیجه کاهش میزان بارندگى اتفاق مى ‏افتد. به منظور مطالعه و بررسى خشکسالى‏ ها و ترسالى‏ هاى ایستگاه خوى، داده ‏هاى 32 ساله (2007-1976) بارش این ایستگاه با استفاده از شاخص توزیع استاندارد و با استفاده از نرم افزارهاى Excelو SPSS مورد تحلیل قرار گرفت و مشخص شد که شدیدترین خشکسالى‏ هاى ایستگاه خوى در سال‏هاى 1995 با ضریب SPIبیش از 6/1- و در سال 2001 با ضریب SPIبیش از 4/1- بوده، در حالى که بیشترین ترسالى آن در سال 1982 با ضریب SPIبیش از 8/2 رخ داده است. از نکات قابل توجه در مورد استمرار و توالى خشکسالى، وقوع خشکسالى‏ هاى شدید در طى سال‏هاى 2001-1995 با درجه‏ هاى متفاوت در این ایستگاه مى ‏باشد. براى پیش ‏بینى وضعیت اقلیمى ایستگاه خوى در دراز مدت از مدل زنجیره مارکوف استفاده گردید، که براساس آن احتمال خشکسالى‏ ها 43 درصد و احتمال وقوع ترسالى‏ ها 7/42 درصد مى‏ باشد. در بقیه مواقع یعنى در 3/14 درصد اوقات حالت نرمال بارش حاکم است. همچنین به روش مشابه احتمال خشکسالى‏ ها در دراز مدت در فصل زمستان، بهار و پاییز به ترتیب 8/41، 5/30 و 3/57 برآورد گردید.