بررسی قواعد حاکم بر تخریب میراث فرهنگی در مخاصمات مسلحانۀ غیربین‌المللی با تأکید بر عملکرد داعش

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه حضرت معصومه (س)، قم، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق بین‌الملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران

doi
10.22059/jplsq.2018.241525.1581
چکیده

با افزایش درگیری‌های داخلی درون مرزهای حاکمیتی کشورها و گسترش روزافزون مخاصمات مسلحانة غیربین‌المللی پس از جنگ جهانی دوم، میراث فرهنگی کشورها نیز از حملات نظامی مصون نماندند. نمونة بارز این مدعا، حملات هدفمند دولت اسلامی عراق و شام موسوم به داعش به میراث فرهنگی کشورهای عراق و سوریه است. نخستین گام‌ها در راستای حمایت مؤثر از اموال فرهنگی با تدوین کنوانسیون 1954 لاهه برداشته شد، لیکن بیشتر کنوانسیون‌های منعقده، بر مخاصمات مسلحانة بین‌المللی حاکم‌اند و جنبة غیربین‌المللی آن کمتر قاعده‌مند شده است. در این مقاله با استفاده از شیوۀ توصیفی- تحلیلی سعی می‌شود با بررسی مهم‌ترین اسناد بین‌المللی مرتبط با بحث حمایت از میراث فرهنگی، ضمن تمرکز بر ابعاد ضمانت اجرایی و حمایتی اسناد مذکور، ضعف قواعد و ساختاریِ این حوزه مورد عنایت قرار گیرد. به‌طور مسلم، تدوین و توسعة قواعدی با الزام بیشتر و ایجاد چارچوب حمایتی جامع‌تر برای اموال فرهنگی اجتناب‌ناپذیر به‌نظر می‌رسد.