بهبود یادگیری ساختارهای زیراتمی با بهره‌گیری از فناوری و بازی‌های آموزشی-مشارکتی برای دانش‌آموزان دوره اول متوسطه

نویسندگان

1 دبیر شیمی، اداره آموزش و پرورش شهرستان فردوس، خراسان جنوبی، ایران

2 گروه آموزش شیمی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889- 14665تهران، ایران

doi
10.48310/chemedu.2025.18115.1301
چکیده

پیشینه و اهداف: آموزش و یادگیری علم شیمی به دلیل انتزاعی بودن بسیاری از مفاهیم آن، مانند ساختار اتم و پیوندهای شیمیایی با چالش‎هایی از جمله عدم انگیزه و ایجاد کج‌فهمی مواجه است. بنابراین نیاز به استفاده از روش‌های جدید و خلاقانه در آموزش آن احساس می‌شود. هدف این پژوهش، بررسی اثربخشی تدریس مبحث ساختارهای زیراتمی درس علوم تجربی پایه هشتم، با استفاده از روش‎های ترکیبی شامل فناوری و بازی آموزشی و روش‌های تعاملی و مشارکتی در درس علوم تجربی دوره اول متوسطه است. روش: این پژوهش با روش اقدام‌پژوهی و رویکرد مشاهده و تفکر تاملی انجام شد. جامعه آماری، شامل سه دانش‌آموز دوره اول متوسطه بود که براساس نیاز، تمایل و امکان حضور بعد از ساعت آموزشی انتخاب شدند. ابتدا، پیش‌آزمونی شامل سوالات متنوع برای سنجش سطح دانش اولیه دانش‌آموزان برگزار شد. سپس، یک راهبرد جدید تدریس شامل استفاده از پویانمایی، فیلم‌های آموزشی، رسانه‌های دو بعدی و سه بعدی، همچنین نرم‌افزارها و بازی‌های آموزشی، شبیه‌سازی و تدریس به روش یادگیری گروهی و مشارکتی طراحی و اجرا شد. پس از تدریس مجدد، پس‌آزمونی برای ارزیابی میزان یادگیری دانش‌آموزان و اثربخشی راهبردهای تدریس به‎کار‏گرفته شده، برگزار شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد، این روش‎ها، به بهبود نمرات، افزایش انگیزه، رفع کج‌فهمی‎ و درک عمیق‌ مفاهیم علمی کمک کرده است. نتیجه‌گیری: بنابراین، پیشنهاد می‌شود که معلمان و برنامه‌ریزان آموزشی به این روش‌ها توجه بیشتری داشته باشند و آن‌ها را در فرآیند تدریس خود به‌کار گیرند.