بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد استیون هیز با تاکید بر رویکردهای توجه آگاهی، پذیرش، تعهد و تغییر رفتار بر پرخاشگری، انعطاف‌پذیری ...

نویسندگان
doi
چکیده

چکیده مقدمه: دوره‌ی نوجوانی دوره‌ای مخاطره آمیز در زمینه انتخاب شغل و آینده است، چون همه ویژگی‌های اصلی شخصیت و علایق و تمایلات شغلی، ارزش‌های کاری و انتخاب مسیر شغلی در این دوره شکل می‌گیرد. لذا این پژوهش با هدف، بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد استیون هیز با تاکید بر رویکردهای توجه آگاهی، پذیرش، تعهد و تغییر رفتار بر پرخاشگری، انعطاف‌پذیری روان ‌شناختی و خودکارآمدی تصمیم گیری مسیر شغلی انجام شد. روش پژوهش‌: روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش ‌آزمون - پس‌ آزمون با گروه کنترل بود. جامعه پژوهش شامل کلیه نوجوانان دختر شهر یزد بودند که در سال تحصیلی 1401-1402 در مقطع دوم متوسطه مشغول به تحصیل بودند و از این تعداد، ۲ گروه 15 نفری به روش نمونه گیری خوشه‌ای انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه مداخله و گروه کنترل تقسیم شدند و به پرسشنامه پرخاشگری باس و پری، پرسشنامه انعطاف¬پذیری روان شناختی توسط هیز و پرسشنامه خودکارامدی تصمیم‌گیری شغلی بتز و تایلور در دو مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون پاسخ دادند. آزمودنی‌های گروه آزمایش تحت آموزش درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به ‌صورت گروهی (در قالب آموزش و مهارت)، به مدت 2 ماه هفته‌ای 1 جلسه 60 دقیقه‌ای قرار گرفتند، اما در این مدت به گروه کنترل هیچ آموزشی داده نشد. داده‌ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تک متغیره و سطح معنی‌داری 05/0< p و با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 23 مورد تحلیل آماری قرار گرفت. يافته‌ها: بر طبق نتایج درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر پرخاشگری، انعطاف‌پذیری روان ‌شناختی موثر نبود ولی بر خودکارآمدی تصمیم گیری مسیر شغلی با سطح معناداری کمتر از ۱ درصد موثر است ولی در مقایسه با گروه کنترل اثربخش بوده است (۰۱/۰ P≤). نتیجه‌گیری: بنابراین، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با توجه به ماهیت آموزش مهارت‌ها بر سلامت روان و تصمیم‌گیری دانش آموزان موثر بوده است.