مقایسه اثربخشی رژیم درمانی با و بدون آموزش شناختی رفتاری بر هراس اجتماعی در زنان مبتلا به چاقی در شیراز

نویسندگان
doi
چکیده

پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی رژیم درمانی با و بدون آموزش شناختی‌رفتاری بر هراس اجتماعی در زنان مبتلا به چاقی در شهر شیراز انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری بود. جامعه آماری شامل زنان دارای چاقی درجه یک و بالاتر مراجعه‌کننده به مراکز درمانی شیراز در سال ۱۴۰۳ بود که از میان آنان ۶۰ نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی در سه گروه ۲۰ نفری (رژیم درمانی همراه با آموزش شناختی‌رفتاری، رژیم درمانی، و گروه کنترل) گمارده شدند. مداخله شناختی‌رفتاری در هشت جلسه ساختاریافته و مداخله رژیم درمانی نیز طی هشت جلسه ارائه گردید. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه هراس اجتماعی کانور (SPIN) و برای تحلیل داده‌ها از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی استفاده شد. نتایج نشان داد که میان سه گروه از نظر هراس اجتماعی تفاوت معناداری وجود دارد؛ به‌طوری‌که گروه دریافت‌کننده ترکیب آموزش شناختی‌رفتاری و رژیم درمانی بیشترین کاهش هراس اجتماعی را در مراحل پس‌آزمون و پیگیری نشان داد. همچنین رژیم درمانی به‌تنهایی نیز نسبت به گروه کنترل منجر به کاهش معنادار هراس اجتماعی شد. این یافته‌ها بیانگر آن است که ترکیب آموزش شناختی‌رفتاری با رژیم درمانی اثربخشی بیشتری در کاهش هراس اجتماعی زنان مبتلا به چاقی داشته و اثر آن در پیگیری نیز پایدار مانده است.