رابطه بین مسئولیت‌های اجتماعی شرکت و ریسک سقوط قیمت سهام با تأکید بر نقش تعدیلی سازوکارهای نظارتی و عدم تقارن اطلاعاتی

نویسندگان
doi
10.22103/jak.2025.24420.4120
چکیده

هدف: هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی رابطه بین مسئولیت‌های اجتماعی و ریسک سقوط قیمت سهام با تأکید بر نقش تعدیلی سازوکارهای نظارتی (مالکیت نهادی و کنترل‌های داخلی) و عدم تقارن اطلاعاتی است. به عبارتی، ریسک سقوط قیمت سهام همواره یک موضوع با اهمیت و چالش برانگیز برای تحلیلگران، سرمایه‌گذاران مدیریت شرکت‌ها و قانون‌گذاران بوده است و شناخت عوامل مؤثر بر آن می‌تواند برای ذینفعان در تحلیل و پیشبینی رخداد آن مؤثر واقع شود. روش: پژوهش حاضر به منظور انتخاب نمونه آماری، از روش حذف سیستماتیک بهره گرفته است. بر این اساس، با توجه به معیارهای مشخص، تعداد 125 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران به‌عنوان نمونه‌ای برای بررسی فرضیه‌های پژوهش انتخاب و برای آزمون این فرضیه‌ها، از مدل رگرسیونی داده‌های ترکیبی استفاده شده است. یافته‌ها: شواهد نشان می‌دهند مسئولیت اجتماعی، ریسک سقوط قیمت سهام را کاهش می‌دهد و سازوکارهای نظارتی (مالکیت نهادی و کنترل داخلی) موجب تضعیف رابطه معکوس مسئولیت اجتماعی و ریسک سقوط قیمت سهام می‌شود. همچنین مشخص شد عدم تقارن اطلاعاتی نقش تعدیلی در رابطه بین مسئولیت اجتماعی و ریسک سقوط قیمت سهام ندارد . نتیجه‌گیری: اگر مسئولیت اجتماعی در شرکت‌ها به درستی پیاده‌سازی شود و به عنوان ابزاری برای مدیران جهت انجام رفتارهای خودخواهانه به ضرر سهامداران عمل نکند، می‌تواند به طور مؤثری ریسک سقوط قیمت سهام را کاهش دهد. سرمایه‌گذاران نهادی و کنترل‌های داخلی به عنوان مهم‌ترین سازوکارهای نظارتی در شرکت می‌توانند با تقویت حاکمیت شرکتی، ریسک سقوط قیمت سهام را کاهش دهند. مالکیت نهادی می‌تواند سطح شفافیت اطلاعات شرکت را افزایش دهد و به سرمایه‌گذاران در اتخاذ تصمیمات منطقی یاری رساند. بر این اساس، هرچه نسبت سهامداری سرمایه‌گذاران نهادی بیشتر باشد، تأثیر مسئولیت اجتماعی شرکت در کاهش ریسک سقوط قیمت سهام کمتر می‌شود. همچنین، شرکتی که به‌طور مداوم گزارش‌های مربوط به کنترل داخلی را ارائه می‌دهد، توانمندی بالای را در زمینه حاکمیت شرکتی نشان می‌دهد. که این موضوع می‌تواند به سرمایه‌گذاران احساس اعتماد بدهد و در نتیجه تأثیر بازدارنده مسئولیت اجتماعی شرکتی بر ریسک سقوط قیمت سهام را کاهش دهد. در شرایطی که عدم تقارن اطلاعاتی وجود دارد، مدیران از امکانات و فرصت‌های بیشتری برای پنهان کردن اخبار منفی و تسریع در افشای اخبار مثبت برخوردارند؛ بنابراین می‌توان نتیجه گرفت عدم تقارن اطلاعاتی، ریسک سقوط قیمت سهام در آینده را افزایش می‌دهد. همچنین، نتایج نشان داد عدم تقارن اطلاعاتی تأثیر تعدیلی بر رابطه مسئولیت اجتماعی و ریسک سقوط قیمت سهام ندارد.