اثر افزودن ورمی کمپوست آماده و چای کمپوست به بستر مواد خام تهیه شده از پسماند جامد گاوی روی محصول نهایی ورمی کمپوست
نویسندگان
doi
10.22034/saps.2025.66203.3349چکیده
مقدمه و اهداف: هدف تحقیق حاضر بررسی امکان فراهم آوردن محیط رشد مناسبتر برای تغذیه بهتر ورمی (کرم)، و افزایش بازده تبدیل پسماند و نیز مطالعه اثر افزودن درصدی از ورمیکمپوست و بازگردانی چای کمپوست به بستر ورمیکمپوست حاوی درصدی از پسماند جامد و خالص گاو، روی کیفیت کمپوست، تغییرات وزن زیستتوده کرم و میزان کوکون نسبت به تیمار شاهد بود. مواد و روشها: این مطالعه به مدت پنج هفته با هشت تیمار (C 70 V 30 W، C 80 V 20 W، C 90 V 10 W، C 100 W (شاهد)، C 70 V 30 T، C 80 V 20 T، C 90 V 10 T، C 100 T) که هر تیمار دارای درصدی از پسماند جامد گاو ( % C) و ورمیکمپوست ( % V) بود، در قالب طرح کرتهای خردشده بر مبنای طرح کاملا تصادفی در سه تکرار برای وزن زیستتوده کرم و میزان کوکون انجام شد که در آن تیمارها در کرتهای اصلی و هفتهها در کرتهای فرعی قرار گرفتندحروف T وW، نشان دهنده بهترتیب چای کمپوست بازگردانی شده (T) و آب (W) میباشند. افزون بر این، اندازهگیری عناصر ماکرو (K، N، P) و میکرو (Cu، Fe، Mn، Zn)، نسبت C/N، EC و pH در پایان هفته پنجم صورت گرفت که دادههای حاصل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار تجزیه شدند. یافتهها: نتایج نشان داد که در طی فرایند تولید کمپوست، با افزودن 30 درصد ورمیکمپوست به پسماند جامد گاو، مقادیر زیستتوده کرم، تعداد کوکون، نسبتC/N ، N وpH افزایش مییابد. اما افزودن چای کمپوست بجز EC و K، روی بقیه متغیرهای وابسته اثر منفی داشت. بیشترین اثر منفی در ترکیب 10 درصد ورمیکمپوست با 90 درصد پسماند جامد گاو مشاهده شد. در تیمارهای مختلف تغییرات معنیداری در میزان P مشاهده نشد. نتیجهگیری: نتایج بهدست آمده حاکی از اثر مثبت افزودن 30 درصد ورمیکمپوست به مواد خام روی زیستتوده کرم، تعداد کوکون و برخی عناصر ماکرو و میکرو موجود در ورمیکمپوست حاصل و اثر منفی افزودن چای کمپوست به مواد خام، روی متغیرهای مذکور بود.