فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اهداف هدف از این پژوهش بررسی روش‎های خاک‏ورزی و مدیریت بقایای گندم بر شاخص‏های ضریب سرعت سبز شدن، میزان بهره‌وری فیزیکی مصرف آب و عملکرد ذرت دانه‏ای در شهرستان دزفول استان خوزستان بود. مواد و روش‌ها در اجرای آزمایش از طرح آزمایش کرت‌های خرد شده نواری در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار استفاده شد. تیمارها روش‌های خاک‌ورزی در سه سطح (خاک‌ورزی، کم خاک‌ورزی و بی‌خاک‌ورزی) به عنوان فاکتور اصلی و مدیریت بقایای گندم (رقم چمران) در دو سطح (حفظ بقایا به صورت ایستاده و حذف تمام بقایای گیاهی از سطح خاک) به عنوان فاکتور فرعی بود. یافته‌ها نتایج این پژوهش نشان داد که خاک‏ورزی مرسوم در شرایط عدم وجود بقایای گندم و بی‏خاک‏ورزی در شرایط وجود بقایای گندم به ترتیب با 73/3 و 96/1 درصد، بیشترین و کمترین ضریب سرعت سبز شدن را نشان دادند. خاک‏ورزی مرسوم در شرایط عدم وجود بقایا با میانگین 10230 و بی‏خاک‏ورزی در شرایط وجود بقایا با میانگین 6341 مترمکعب در هکتار به ترتیب بیشترین و کمترین میزان مصرف آب در هکتار به خود اختصاص دادند (p≤0.01). بیشترین عملکرد دانه ذرت (64/7647 کیلوگرم در هکتار) در سامانه‌ی کم‌خاک‌ورزی و حفظ بقایا حاصل شد که نسبت به سامانه‌ی بی‌خاک‌ورزی منجر به افزایش 34 درصدی عملکرد محصول شد. نتیجه‌گیری استفاده از سیستم‏های خاک‏ورزی حفاظتی همراه با حفظ بقایا در سطح خاک، افزایش ذخیره رطوبت، کاهش مصرف آب آبیاری، افزایش ماده آلی و حاصلخیزی خاک و صرفه‌جویی در نیروی کارگری و زمان صرف شده جهت عملیات خاک‏ورزی می‏تواند الگوی مناسبی برای کاشت ذرت دانه‏ای باشد.