اثر افزایش سربارة آهن و کمپوست لجن فاضلاب شهری به خاک بر کاهش قابلیت دسترسی کادمیوم در گیاه همیشه بهار

نویسندگان

1 گروه خاک شناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران

doi
چکیده

اهداف: اثر متقابل فلزات سنگین با برخی عناصر از قبیل آهن بر قابلیت دسترسی فلزات سنگین در خاک تاثیر دارد‌، لذا این پژوهش با هدف بررسی اثر کمپوست لجن فاضلاب شهری اراک غنی‌شده با سرباره آهن بر کاهش قابلیت دسترسی کادمیوم در گیاه همیشه بهار مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روش‌ها: تیمارهای آزمایشی شامل کاربرد مقادیر 0 ، 15 و 30 تن در هکتار کمپوست لجن فاضلاب شهری اراک غنی شده با 0 و 5 درصد وزنی آهن خالص سرباره فولاد مبارکه اصفهان در یک خاک آلوده شده با مقادیر 0، 5، 10 و15 میلی گرم کادمیوم در کیلوگرم خاک بوده است. بعد از گذشت 60 روز از شروع آزمایش، ویژگی‌های فیزیکوشیمیایی خاک و غلظت کادمیوم ریشه و شاخساره گیاه همیشه بهار اندازه‌گیری شد و مقایسه‌ میانگین ها با آزمون LSD در سطح احتمال 5 درصد صورت پذیرفت.یافته‌ها: افزایش کاربرد کمپوست لجن فاضلاب شهری اراک از 0 به 15 و 30 تن در هکتار در خاک آلوده به 10 میلیگرم کادمیوم در کیلوگرم خاک به ترتیب باعث کاهش 15و 35 درصدی در مقدار کادمیوم قابل دسترس خاک شد، این در حالی است که مقدار آهن قابل دسترس خاک به ترتیب 6/5 و 4/8 برابر افزایش یافت. مشابه این نتیجه، غلظت کادمیوم ریشه و شاخساره نیز به ترتیب 24 و 18 درصد کاهش یافت.نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش حاکی از آن بود که کاربرد کمپوست لجن فاضلاب شهری اراک غنی شده با %5 آهن خالص احتمالاً توانسته است با تاثیر بر ویژگیهای فیزیکوشیمیایی خاک باعث افزایش قابلیت دسترسی آهن در خاک و گیاه و به دنبال آن کاهش قابلیت جذب کادمیوم شود.