حقوق طبیعی و حق طبیعی: تحلیل مفهومی و تکامل تاریخی

نویسندگان

1 استاد گروه حقوق عمومی و بین‌الملل، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دکتری حقوق عمومی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22059/jplsq.2017.213929.1330
چکیده

دیدگاه‌ها درخصوص نسبت میان «حق طبیعی/حقوق‌بشر» و «حقوق طبیعی» متفاوت است. در این میان، برخی بر تمایز و ناسازگاری مفهوم حق طبیعی و حقوق طبیعی تأکید می‌کنند. وفق این نگاه، نه‌تنها خاستگاه تاریخی این دو مفهوم متفاوت است، بلکه از لحاظ مفهومی نیز میان این دو سازگاری وجود ندارد، زیرا حق طبیعی مفهومی اخلاقاً بی‌طرف و منشأ آزادی است در صورتی که حقوق طبیعی مفهومی اخلاقی و منشأ تکالیف است. نوشتار حاضر، پس از بررسی نقادانۀ ادلۀ مذکور، به اثبات این نکته می‌پردازد که نه‌تنها حقوق طبیعی و حق طبیعی از جهت مفهومی با یکدیگر سازگارند، بلکه از چشم‌انداز تاریخی نیز نظریۀ حق طبیعی و حقوق‌بشر از دل نظریۀ حقوق طبیعی مدرسی تکون ‌یافته است.