بازتاب احیای فرهنگ و سنن عهد ساسانی در دو کتیبۀ عضدالدولۀ دیلمی در کاخ تچر تخت‎جمشید

نویسندگان

1 دانشکدة ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شیراز، گروه تاریخ

doi
چکیده

یکی از مکان‌های مهم در مجموعۀ تاریخی تخت‎جمشید، کاخ تچر است. از دیدنی‌های این کاخ، تعدادی کتیبه است که به پادشاهان، ‌امیران و حاکمان معروف، از پیش از اسلام تا دورۀ قاجاریه تعلّق‎دارد. از جملۀ این کتیبه‌ها، دو کتیبۀ عضدالدولۀ دیلمی است. عضدالدوله در یکی از کتیبه‎های خود به بیان واقعۀ حملۀ ابن‎ماکان به اصفهان و لشکرکشی به اصفهان برای دفع او می‌پردازد و کتیبۀ دوم از خوانده‎شدن کتیبۀ ساسانی توسط دو دانشمند ایرانی به فرمان او خبر می‎دهد. در این مقاله، ضمن بررسی واقعۀ تاریخی، به نکاتی که می‌توان از این دو کتیبه استنباط کرد، می‎پردازیم. پاسخ به این پرسش که چرا عضدالدوله در تخت‎جمشید از خود کتیبه‌ای به یادگار گذاشته است، ما را به یکی از سیاست‌های مهم عضدالدوله یعنی احیای برخی از آداب و سنن ایران باستان، رهنمون می‌سازد. همچنین، از این کتیبه‎ها می‌توان به استفاده از خط و زبان پهلوی در آن دوره و همچنین تسامح مذهبی آل‎بویه به‎ویژه عضدالدوله پی‎برد.