رویکرد‌های مورخان قاجاری به اروپا و استعمار

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه تبریز، تاریخ

doi
چکیده

تاریخ‌نویسان عصر قاجار از آغاز ورود ایران به میدان سیاست جهانی در سال‌های نخست قرن 19م./13ق. با پدیدۀ اروپا و فرنگ روبه‌رو شدند که به سرنوشت ایران و دولت قاجار مربوط می‌شد. شناخت اروپا و تمدن جدید غرب برای تاریخ‌نویسان آن دوره دشوار بود، اما آنها به ضرورت زمانه باید علاوه‌بر آشنایی با دستاوردهای اقتصادی، نظامی و فکری غرب به برنامه‌های استعماری‌شان که جنبۀ دیگر تمدن آنها بود نیز توجه می‌کردند. ازاین‌رو رویکردهای متفاوت و حتی تک‌بعدی‌ای برگزیدند که از نبود شناخت درست و دقیق ناشی می­شد. این مقاله به بررسی رویکردهای تاریخ‌نویسان قاجاری نسبت به اروپا و جنبه‌های مختلف تمدن آن می‌پردازد.