بررسی عناصر ادبیات اقلیمی در داستان‌های محمود دولت‌آبادی و علی عباس‌حسینی

نویسندگان

1 گروه زبان‌ها و ادبیات اردو ، دانشکدۀ زبان‌ها و ادبیات خارجی،‌ دانشگاه تهران،‌ تهران، ایران.

2 گروه زبان‌ها و ادبیات اردو ، دانشکدۀ زبان‌ها و ادبیات خارجی،‌ دانشگاه تهران،‌ تهران، ایران.

doi
10.22059/jor.2024.365649.2461
چکیده

بازتاب حال و هوا، اوضاع و موقعیت­های اجتماعی، سیاسی و حتی اقتصادی پیرامون یک هنرمند، در زندگی شخصی و آثار هنری او مشهود است. یکی از این عوامل بیرونی تأثیر­گذار  بر افکار هنرمند، جغرافیای طبیعی محل تولد یا زندگی وی است. ادبیات اقلیمی یکی از شاخه‌های ادبیات است که ویژگی‌های طبیعت و افراد ساکن در منطقه‌ای خاص را بیان می‌کند. این نوع ادبی در ادبیات تمام مناطق جهان از جمله ادبیات فارسی و ادبیات اردو دارای اهمیت زیادی است. علی‌عباس ‌حسینی در شبه‌قاره هند و پاکستان و محمود دولت‌آبادی در ایران به خلق آثار بسیاری منطبق با ادبیات اقلیمی پرداخته‌اند و از ارزش بالایی در این حوزه‌ی ادبی برخوردار هستند. داستان‌های دولت‌آبادی اغلب در فضای استان خراسان و داستان‌های حسینی در فضای اوتارپرادش جریان دارند. در این پژوهش ابتدا تعاریف موجود از ادبیات اقلیمی و سپس تاریخچه این نوع ادبی در ادبیات فارسی و اردو به‌طور مختصر بیان شده ‌است و سپس به شیوه‌ی تحلیلی و استنباطی، عناصر و ویژگی‌های ادبیات اقلیمی در داستان‌های علی‌عباس ‌حسینی و محمود دولت-آبادی به شکل تطبیقی مورد بررسی قرار خواهد گرفت که ضمن مطالعه‌ی این نقد و بررسی، زمینه‌ی آشنایی با فرهنگ و اقلیم مناطق توصیف‌شده توسط داستان‌های این دو نویسنده امکان‌پذیر می‌گردد.