تحلیل مالیات بر سپردههای مدتدار بانکی در شرایط وجود کسری بودجه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد دانشکده علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار گروه اقتصاد دانشکده علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.48308/jem.2024.236142.1927چکیده
در راستای کاهش رفتارهای سفتهبازی در اقتصاد ایران، قانون مالیات بر عایدی سرمایه در سال 1402در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید. بر اساس نظریه رجحان نقدینگی کینز، سپردههای مدتدار بانکی مصداق انگیزه سفتهبازی نگهداری پول هستند. بنابراین، افزایش سهم سپردههای مدتدار بانکی در اقتصاد ایران به عنوان ظرفیت بالقوه در بروز رفتارهای سفتهبازانه در اقتصاد شناخته میشود. از طرفی دیگر، دولت به دلیل شرایط تحریم دچار ناترازیهای مالی گشته و اثر این ناترازیها میتواند باعث بروز رکود و تورم مزمن در اقتصاد گردد. اکنون سوال این است آیا مالیات بر چنین سپردههایی میتواند راهکار مناسبی برای تأمین مالی دولت و کنترل تورم در اقتصاد ایران باشد؟ این پژوهش، به دنبال بررسی اثرات مالیات بر میزان سپردههای مدتدار بانکی (به عنوان یک ظرفیت جدید مالیاتی) در اقتصاد ایران برای جبران کسری بودجه دولت و کاهش تورم به صورت یک تکانه برونزا در چارچوب یک الگوی پویای تصادفی کینزین جدید است. نتایج نشان میدهد با برقراری تکانه ناشی از نرخ مالیات بر سپردههای مدتدار بانکی، کسری بودجه دولت و نرخ تورم کاهش و مصرف خانوار و سطح تولید افزایش مییابد. در نتیجه این مالیات میتواند به عنوان ابزاری برای جبران کسری بودجه دولت و کنترل تورم استفاده شود.
