تمایلات باروری و موانع تحقق فرزندآوری در میان زنان شاغل در ایران
نویسندگان
1 دانشیار جمعیتشناسی دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 استاد جمعیتشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران
doi
10.22034/jpai.2025.2047993.1389چکیده
زنان شاغل یکی از زیرگروههای جمعیتی هستند که بیش از سایرین ممکن است در تحقق انگیزههای فرزندآوری خود با مشکل مواجه باشند. این مقاله به بررسی ترجیحات و رفتار باروری و الگوهای تحقق تمایلات فرزندآوری در بین زنان شاغل پرداخته است. این مطالعه مقطعی بر روی 392 زن دارای همسر شاغل در سازمان تامین اجتماعی ایران در سال 1402 انجام شد. دادهها از طریق پرسشنامه محققساخته جمعآوری شدهاند. یافتهها نشان داد میانگین تعداد فرزند زنده بهدنیا آمده 1.54 و میانگین تعداد فرزندان مطلوب 2.37 میباشد. از میان پاسخگویان، حدود 7 درصد از زنان بیفرزندی، 11.5 درصد تکفرزندی، 42 درصد دو فرزند و 39.1 درصد سه فرزند و بالاتر را بهعنوان بعد مطلوب فرزندآوری اعلام نمودند. براساس تحلیلهای چندمتغیره، متغیرهای سن، نگرش جنسیتی، تعارض کار و خانواده و ساعات صرف شده برای کارهای خانگی بهعنوان مهمترین متغیرهای تأثیرگذار بر تعداد فرزندان مطلوب شناسایی شدند. از جمله موانع عمده برای افزایش فرزندآوری زنان شاغل عبارتند از: تعارض کار و خانواده، نگرانیهای اقتصادی و تغییر نگرشها در مورد نقشهای جنسیتی. این موضوع نیازمند توجه بیشتر به تدوین سیاستهایی است که بهطور همزمان به بهبود شرایط کاری زنان و حمایت از تصمیمات فرزندآوری آنها کمک کند.