نگرش نسبت به رحم جایگزین و تعیینکنندههای اجتماعی و اقتصادی آن در شهر شیراز
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 استاد گروه جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشیار گروه جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
4 استاد، گروه جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22034/jpai.2025.2043022.1375چکیده
باروری در جوامع مختلف منبع مهمی از کسب موقعیت اجتماعی برای زنان و مردان است؛ باروری، فراتر از یک مسئله زیستی، بهعنوان یک شاخص اجتماعی و فرهنگی در بسیاری از جوامع عمل میکند و توانایی افراد برای داشتن فرزند، اغلب بهعنوان نمادی از توانمندی و صلاحیت اجتماعی شناخته میشود. ناباروری در زوجین باعث میشود خانواده یکی از کارکردهای خود را ازدستداده و اعضای آن بهمرور حس رضایتمندی خود را از دست بدهند. این پژوهش باهدف بررسی رابطه بین تعیینکنندههای اجتماعی- اقتصادی و نگرش نسبت به رحم جایگزین بین زنان و مردان متأهل ساکن شهر شیراز انجام شد. برای این منظور تعداد 400 نفر از زنان و مردان متأهل 18 تا 49 سالهی شهر شیراز پیمایش شدند. این افراد با روش نمونهگیری احتمالی خوشهای چندمرحلهای از مناطق شهری شهر شیراز انتخاب شدند. یافتهها نشان داد که بین نگرش نسبت به رحم جایگزین و تجربه ناباروری، قومیت، شغل، احساس تعلق طبقاتی، مدت ازدواج، تعداد فرزند، تحصیلات، درآمد و سرمایه فرهنگی رابطه معنیدار وجود دارد و سرمایه فرهنگی قویترین پیشبینی کنندهی نگرش به رحم جایگزین در بین متغیرهای مستقل پژوهش است. درمجموع میتوان گفت که ضرورت دارد آگاهی بخشی در خصوص رحم جایگزین و ایجاد بسترهای قانونی و اجتماعی مناسب جهت استفاده ازاینروش در برنامهها و سیاستهای جمعیتی و بهداشتی لحاظ شود.