همبسته‌های جمعیتی تجربه سقط‌جنین عمدی؛ مطالعه نمونه‌ای پنهان از زنان در شهر سنندج

نویسندگان

1 دانشیار جامعه‌شناسی، گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 استادیار جمعیت‌شناسی، گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی، گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22034/jpai.2025.2045200.1381
چکیده

سقط جنین عمدی در سال‌های اخیر شیوع چشمگیری پیدا کرده است. با توجه به اصول فرهنگی و نظام حقوقی ایران، این موضوع یک مسأله اجتماعی مهم به شمار می‌رود و مستلزم بررسی دقیق علمی است. پژوهش حاضر، همبسته‌های جمعیتی سقط جنین عمدی را در بین 146 نفر از زنان تجربه‌کننده این پدیده در شهر سنندج با روش پیمایشی و تکنیک مصاحبه نیمه‌ساختار یافته در سال 1402 به بررسی گذاشت. بنیان نظری مطالعه مبتنی بر گزاره‌های نظری تحولات ساختاری خانواده در بستر مدرنیزاسیون، صنعتی‌شدن، تغییرات تکنولوژیکی و گذار جمعیتی دوم است. نتایج مطالعه نشان داد که 44.5 درصد از زنان مصاحبه‌شونده حداقل یک بار تجربه سقط را دارا بوده‌اند. متغیرهای حاملگی فرازناشویی و شغل از متغیرهای معنی‌دار با انجام سقط جنین در روابط دومتغیره بودند. در تحلیل رگرسیون لوجستیک هم، حاملگی فرازناشویی پس از کنترل سایر متغیرها، در مدل نهایی معنی‌دار بوده و احتمال تجربه سقط جنین و تکرار آن را موجب شده است. این پژوهش از پشتوانه نظری و تجربی نسبتاً قوی برخوردار بوده و به‌عنوان دلالت سیاستی، آموزش زنان در زمینه استفاده از وسایل پیشگیری مدرن و پیامدهای سقط جنین عمدی از نظر سلامتی برای زنان، ارائه خدمات مشاوره‌ای رایگان به زنانی که به‌طور ناخواسته حامله شده‌اند، تلاش در جهت برقراری تعادل کار-خانواده برای زنان شاغل، فراهم آوردن زمینه ازدواج و تشکیل خانواده برای جوانان و نیز توجه به سیاست‌های دوستدار خانواده به‌ویژه در فضای تغییر سیاست‌های جمعیتی اخیر را ضروری می‌داند.