مطالعه کیفی فرایندهای مهاجرت مستقل زنان به شهر تهران (روایت پژوهی زنان مهاجر استان یزد)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعهشناسی اقتصادی و توسعه، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 دانشیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
4 استادیار جمعیتشناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیامنور، ایران
doi
10.22034/jpai.2023.562852.1251چکیده
افزایش مهاجرتهای بین استانی زنان، از پراهمیتترین تغییرات دهههای اخیر حوزۀ مهاجرت است که تاحد زیادی از توسعه متفاوت استانها نشات میگیرد. نتایج تحلیل فازی دادههای سرشماری1390 نشان داد که بیشترین زنان مهاجر مستقل وارد شده به شهر تهران، از استانهای بیشتر توسعهیافته میباشند. برایناساس، این تحقیق با هدف بررسی فرایندهای مهاجرت مستقل زنانی که از استان توسعهیافته یزد به تهران آمدهاند، با روش کیفی روایتپژوهی انجام گرفت. یافتههای این مطالعه حاکیاز وجود سه مدل فرایندی اصلی است که از تحلیل روایتهای 19 نفر از زنان مهاجر مستقل و ترسیم مدلهای فرایندی اختصاصی هریک و در نهایت قراردادن این مدلها در سطحی انتزاعیتر بهدست آمد. این مدلهای فرایندی که حاصل وجود پیرنگهای مشابه میان روایتهای مصاحبهشوندگان است عبارتند از: 1. مدل میل به خودساختگی که شامل دخترانی میشود که آزادیهای لازم را داشتند ولی تمایل به تجربه زندگی مستقل و دور از حمایت خانواده دارند. 2. مدل میل به پیشرفت اقتصادی- اجتماعی در زمینههای تحصیلی و شغلی. 3. مدل عدمتجانس فرهنگی که شامل دخترانی میشود که آزادیهای لازم را نداشتند و برای فرار از فشارهای خانواده، فامیل و جامعه برای همنوایی با فرهنگ موجود مهاجرت کردهاند. بهطور کلی نتایج نشان داد که عوامل غیراقتصادی تاثیر زیادی بر مهاجرت مستقل زنان مورد بررسی داشتهاند.