طرّاحی آزمایش ساده و سبز برای آزمایشگاه شیمی فیزیک 1: سیستم تعادلی فازی دو جزئی جامد – مایع با نقطۀ اتکتیک ساده

نویسندگان

1 گروه علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، مشهد، ایران

2 گروه علوم پایه، دانشگاه فرهنگیان، مشهد، ایران

doi
چکیده

عدم هدف این پژوهش ارائه­ی طرحی جایگزین جهت آزمایش تعادلی فازی سیستم نفتالن-  دی فنیل آمین و... در درس آزمایشگاه شیمی فیزیک 1 با رویکرد شیمی سبز است. در این روش پیشنهادی، از سیستم پالمتیک اسید- پنتا دکانوئیک اسید استفاده شده است. دیاگرام تعادل فازی  این سیستم، یک نقطه اتکتیک ساده را نشان می­دهد. سیستم پیشنهادی این پژوهش برخلاف سیستم­های تعادلی فازی جامد – مایع متداول در آزمایشگاه­های شیمی فیزیک 1، نه تنها  مشکلات زیست محیطی و مضرّ برای سلامت انسان را ندارد، بلکه موادّ پسماند آن در یک آزمایش گروهی می­تواند به راحتی بازیافت شده و یا در آزمایش­های دیگر به عنوان مادّه­ی اوّلیه مورد استفاده قرار گیرد. پس از بررسی نتایج، نقطه ذوب °C 4/66 برای پالمتیک اسید و °C 3/60 برای پنتا دکانوئیک اسید به دست آمد. سپس انطباق داده­های حاصل از آزمایش با چند جمله­ای ­های پیشنهادی نرم­افزار Excel انجام گرفت و آنتالپی ذوب پالمتیک اسید، 58/60 کیلوژول بر مول تعیین گردید. همچنین، نقطه­ی اتکتیک در حدود دمای  °C 57 و کسر مولی 44/0 برای پالمتیک اسید، مشاهده شد.