کاربردنتایج سرشماری های عمومی در بررسی ساختار و تحولات قشربندی اجتماعی ایران
نویسندگان
1 استاد جمعیت شناسی دانشگاه علامه طباطبایی
2 دکتری جامعه شناسی
doi
چکیده
سرشماریهای عمومی آمارها و اطلاعات گوناگونی عرضه میکنند که میتوان از آنها در پژوهشهای جامعهشناختی بهره گرفت.این مقاله در پی آن است که با استفاده از جداول «وضع شغلی»و«گروههای عمدهء شغلی»در نشریات سرشماریهای عمومی 1335 تا 1375 ساختار و تحولات قشربندی اجتماعی ایران را بررسی کند. در این تحقیق،پس از مروری بر نظریههای قشربندی اجتماعی،چارچوبی نظری به عنوان فضای اجتماعی ایران براساس سهبعد:سرمایه اقتصادی،سرمایه اجتماعی-فرهنگی و سرمایهء سیاسی پیشنهاد شد.عاملان اجتماعی برحسب سرجمع این سرمایهها مکانی در این فضا اشغال میکنند،و افراد و گروههایی که در آن فضا موقعیت یکسانی دارند قشرهای اجتماعی را تشکیل میدهند. با ترکیب دو جدول یاد شده و استفاده از ویژگیهای این فضای اجتماعی،قشرهای بالا، متوسط سنتی،متوسط جدید و پایین و نسبت هرکدام در کل شاغلان در سرشماریهای پنجگانه مشخص شد.مقایسهء نتایج به دست آمده نشان میدهد که تحولات کمی و کیفی چشمگیری در ساختار قشربندی اجتماعی کشور در این دورهء زمانی رخ داده است.
