مروری بر کاربرد نرم افزارهای نقشه مفهومی در تسهیل و بهبود کیفیت آموزش و یادگیری شیمی

نویسندگان

1 گروه شیمی، مرکز آموزش عالی شهید بهشتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 گروه شیمی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

doi
چکیده

یکی از رویکردهای نوین آموزشی که ریشه در دیدگاه شناخت‌گرایی دارد، نقشه مفهومی است. نقشه مفهومی ابزاری برای نمایش اطلاعات در قالب نمودار است که ارتباط  منطقی بین مفاهیم به روشنی در آن قابل مشاهده است. به زبان ساده نقشه مفهومی یک روش ترسیمی، جای­گزین روش یادداشت ‌برداری سنتی است. یادگیری فعال یعنی ارتباط مؤثر بین آن­چه از قبل می‌دانستیم با آن­چه نیاز است بدانیم. با استفاده از نقشه ذهنی، یادگیرنده می‌تواند دانش موجود خود را با مفاهیم جدید بیامیزد، بنابراین یادگیری فعال به­وسیله­ی نقشه مفهومی ارتقاء می‌یابد. همچنین نقشه مفهومی ابزاری مناسب جهت برنامه‌ریزی درسی، ارزشیابی تکوینی، ارزشیابی پایانی و تقویت خلاقیت می‌باشد. نقشه‌های مفهومی را که با استفاده از نرم‌افزارهای Minding Map  مانند Xmind،  Mindomo و  Mindmanager ترسیم می‌شوند، نقشه مفهومی دیجیتالی می­گویند. این نقشه‌ها قابلیت طراحی و ویرایش آسان، ساخت سریع، ذخیره‌سازی و ارسال الکترونیکی آسان را دارند. در این مقاله سعی شده است ضمن ارائه­ی این نرم‌افزارها برای ترسیم نقشه­های مفهومی دیجیتالی و طراحی نقشه‌های مفهومی دیجیتالی از مباحث شیمی، کیفیت یادگیری و یاددهی  شیمی را بهبود یابد. همچنین به‌کارگیری این نقشه‌ها موجب رفع کج‌فهمی و حتی تند‌خوانی نیز می‌شود.