مقایسۀ اثربخشی تلفیق دارودرمانی و اصلاح سبک زندگی با دارودرمانی به تنهایی بر مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه بیش فعالی دارای مشکل خواب

نویسندگان
doi
10.66224/nkums.18.1.78
چکیده

مقدمه: این مطالعه با هدف مقایسۀ اثربخشی تلفیق اصلاح سبک زندگی و دارودرمانی با دارودرمانی به تنهایی بر مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی ( ADHD ) دارای مشکلات خواب انجام شد . روش کار: پژوهش حاضر با رویکرد ترکیبی صورت گرفت. در بخش کیفی، بستۀ مداخلۀ سبک زندگی براساس اصول شش گانۀ طب سنتی ایرانی طراحی شد. در بخش کمّی، ۶۰ کودک ۷ تا ۱۱سالۀ مبتلا به ADHD و دارای مشکلات خواب، به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. تشخیص با مصاحبۀ بالینی برمبنای DSM - 5 و مقیاس SNAP-IV تأیید شد. ابزارهای پژوهش شامل SNAP - IV ، پرسش‏نامۀ کیفیت خواب کودکان ( CSHQ ) و پرسش‏نامۀ مشکلات رفتاری راتر بود. شرکت کنندگان به سه گروه ۲۰ نفره شامل: (۱) تلفیق اصلاح سبک زندگی و دارودرمانی، (۲) دارودرمانیِ تنها و (۳) گروه کنترل بدون مداخله تقسیم شدند. داده ها با نرم افزار SPSS-24 و تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی در سطح معناداری 05/0 تحلیل شدند . یافته ها: نتایج نشان داد مداخلۀ تلفیقی به طور معناداری در کاهش مشکلات رفتاری مؤثرتر از دارودرمانی به تنهایی و گروه کنترل بود (323/17= F ؛ 224/3= df ؛ 05/0> P ). همچنین، در طول زمان (پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری) تغییرات معناداری در مشکلات رفتاری مشاهده شد (925/42= F ؛ 612/1= df ؛ 05/0> P ). دارودرمانی به تنهایی نیز نسبت به گروه کنترل منجر به افزایش مشکلات رفتاری روزانه شد (05/0> P ). با توجه به اینکه کودکان نمونۀ ما علاوه‏بر نقص توجه و بیش فعالی مشکلات خواب نیز داشتند، به نظر می رسد دلیل این افزایش، تشدید مشکلات خواب ناشی از مصرف متیل فنیدات و تأثیر متعاقب آن بر رفتار روزانه باشد. نتیجه گیری: تلفیق اصلاح سبک زندگی با دارودرمانی، اثربخشی بالاتری در کاهش مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به ADHD با مشکلات خواب نسبت به دارودرمانی به تنهایی دارد و می تواند به‏عنوان رویکرد درمانی مکمل مورد توجه قرار گیرد .