فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله به بررسی تاثیر درجه کنترل فعل بند پایه بر مولفه دستوری زمانداری و مولفه معنایی زمان بندهای متممی زبان فارسی می‏پردازد. لاندای صورتگرا (2006) کنترل اجباری فعل بند پایه بر محمول بند متممی زماندار و بی‏زمان را مرتبط با رخداد عمل در بند متممی می‏داند. تعبیرمعنایی محمول بند پایه، وجه و زمانداری بند پیرو را از طریق مشخصه‏ی نحوی زمانداری و مشخصه‏ی معنایی زمان تعیین می‌کند. گیون نقشگرا (1980) نیز ساخت‏های کنترلی را نتیجه‏ی تلفیق دو حوزه‏ی معنی و نحو می‏داند. افزایش شدت کنترل بند پایه بر رخداد بند متممی، درجه بی‏زمانی بند متممی را افزایش می‏دهد. هدف این مقاله، بررسی دو مقوله زمانداری و زمان بر رخداد بند پیرو برحسب درجه کنترل محمول بند پایه در چارچوب کمینه‏گرایی لاندا (2006) و نقش‏گرایی گیون(1980) است. داده‏ها به شیوه کتابخانه‌ای گردآوری و به روش توصیفی- تحلیلی بررسی شده‏اند. نتایج حاکی از مدرج بودن ویژگی زمانداری و زمان در بند‏های متممی است. با کاهش شدت کنترل فعل بند پایه، زمان رخداد بند متممی ارجاع کمتری به بند پایه دارد. وجه و زمانداری بند‏های متممی از التزامی بی‏زمان به سمت اخباری زماندار تغییر می‏یابد؛ بطوریکه می‏توان برای ویژگی زمانداری گستره‌ای از بی‏زمانی تا زمانداری ضعیف، متوسط و کامل قائل شد.