مقایسه کارایی خاکستر سبوس برنج خام و اصلاح‌شده در حذف فنل از محلول‌های آبی: مطالعات سینتیک و ایزوترمی و ترمودینامیک

نویسندگان

1 محقق، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران.

2 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران.

4 مربی، گروه مهندسی بهداشت محیط ، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

5 استادیار، گروه مهندسی بهداشت محیط ، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران.

6 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

doi
چکیده

اهداف فنل یک ترکیب سمی و سرطان‌زا در محیط زیست شناخته شده است و موجب ایجاد بو و طعم ناخوشایند در مخازن آبی می‌شود. در این مطالعه به مقایسه کارایی خاکستر سبوس برنج اصلاح‌شده و اصلاح‌نشده به عنوان جاذب ارزان‌قیمت در حذف فنل از محلول آبی پرداخته شده است.مواد و روش ها این پژوهش مطالعه آزمایشگاهی و مداخله‌ای است. ابتدا سبوس برنج در دمای 450 درجه سانتی‌گراد کربونیزه (خاکستر) شد و برای بهبود ظرفیت جذب خاکستر سبوس از Cl NH4 استفاده شد، سپس به تأثیر متغیرها (pH، زمان تماس، غلظت اولیه فنل، دُز جاذب) در حذف فنل پرداخته شد. یافته ها نتایج نشان داد میزان حذف فنل توسط خاکستر سبوس برنج اصلاح‌شده و اصلاح‌نشده به ترتیب 94/85 و 8/52درصد بود. فرایند جذب هر دو جاذب از مدل ایزوترم فروندلیچ با دقت 99/02≥R و مدل سینتیکی درجه دوم (99/02≥R) تبعیت می‌کند. حداکثر ظرفیت جذب بر مبنای مدل لانگمویر برای اصلاح‌شده 6/66 mg/g و اصلاح‌نشده 7/4 mg/g حاصل شد.نتیجه گیری نتایج مطالعه نشان داد کارایی خاکستر سبوس برنج اصلاح‌شده نسبت به اصلاح‌نشده در حذف فنل کارایی بیشتری دارد که به‌نوبه خود سبب کاهش مصرف جاذب می‌شود. با توجه به قابل‌دسترس‌بودن سبوس برنج و سادگی اصلاح آن، این جاذب را می‌توان در صنعت آب‌وفاضلاب برای حذف ترکیبات فنلی به‌کار برد.