فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تلمیح به دلیل ظرفیت های بالای ارتباطی، در سیر تطور ادب فارسی نمود داشته و در شعر معاصر فارسی نیز، بازتاب ویژه ای یافته است. این آرایۀ معنوی موجب بازتاب روایت و داستان در گسترۀ شعر می شود. انعکاس موجز رویدادهای ادبی و غیرادبی در گسترۀ شعر و نثر، تلمیح را به آرایه ای پرکاربرد بدل کرده است. در شعر معاصر، تلمیح با حفظ کارکردهای پیشین، برای تبیین و تشریح دغدغه های شخصی، سیاسی و اجتماعی شاعر نیز، به کار گرفته شده است. در میان شاعران معاصر، فریدون مشیری و حمید مصدق نگاه ویژه ای به تلمیح داشته اند، به طوری که این آرایه در بازنمایی بخشی از منظومۀ فکری آن دو مؤثر بوده است. در این تحقیق، با روش توصیفی ـ تحلیلی و رویکرد مقایسه ای، آرایۀ تلمیح در شعر مشیری و مصدق بررسی شده است. نتایج تحقیق نشان می دهد که مشیری از تلمیحات ادبی و مصدق از تلمیحات اسطوره ای بهرۀ بیشتری برده اند و با استفاده از قابلیت های ارتباطی و رسانه ای تلمیح، بسیاری از وقایع عمدتاً سیاسی و اجتماعی روزگار خود را منعکس کرده اند. هم‌چنین، غالب تلمیحات به کار رفته در شعر آن‌ها ریشه در ادبیات کلاسیک فارسی دارد که این امر بیان‌گر حرکت ادبی دو شاعر در راستای سنت بلاغی ـ ادبی کهن است.