فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از مهم‌ترین شاخه های تحلیل گفتمان، تحلیل گفتمان روایی است. این نظریه از وسعت قابل ملاحظه‌ای برخوردار است و محقّقان بزرگ و متعدّدی به ارایة آرای خود در این حوزه پرداخته‌اند. یکی از مهم‌ترین این نظریه‌پردازان، اریک لاندوفسکی است. از نظریه های مهم و مشهور لاندوفسکی، پیرامون گفتمان روایی، نظام ژرف ساخت و روساخت روایی یا با نام دیگر، زیبایی آفرینی روایی است. البته درک کامل این نظریه، به آسانی ممکن نیست چرا که هم دارای گستردگی است و هم به لحاظ فکری، دارای پیچیدگی است اما می توان گفت از نظریه‌های کاربردی و مناسب برای تحلیل متون داستانی و روایی است. هریک از دو نظام ژرف‌ساخت و روساخت روایی، دارای مؤلّفه ها و مصادیقی است. نظام روساخت شامل مؤلّفه هایِ انسجام جملات و بندها، یکپارچگی بندها در هرقسمت از متن، نمودار زبان و جنسیت و عنصر لحن است و نظام ژرف ساخت شامل مؤلّفه های بینامتنیت هم‌گون، نظام تصادف، نظام تعلیق و محور تنشی است. در این مقاله، با توسّل به نظریة روساخت و ژرف ساخت روایی لاندوفسکی، به تحلیل مقایسه ای مهم‌ترین داراب نامه های موجود در ادبیات فارسی یعنی داراب‌نامه طرسوسی و بیغمی پرداخته می شود. و این برای نخستین بار است که از ظرفیت این نظریة مهم در بررسی یک متن ادبی، استفاده می شود.