بررسی معانی ثانوی امر در غزلیّات کلیم کاشانی
نویسندگان
doi
چکیده
چکیده علوم و فنون بلاغی به ویژه بخش انشاء و از همه مهمتر مبحث امر در غزلیّات کلیم کاشانی نقش بسزایی در انتقال آموزه ها و دانسته های شاعر به مخاطب دارد. شاعران و سخنوران فارسی برای انتقال آموخته های خویش از ابزارهای زبانی و ادبی بهره گرفته اند. امر با معانی ثانوی آن در غزلیّات این شاعر خلاّق از جایگاه بلاغی و ادبی برخوردار است. در مجموع590 غزل از سروده های او، امر در معنی ثانوی آرزو، تمنّا و تقاضا اوّلین و بیشترین بسامد را داراست به طوری که با سهم 93/53% جایگاه نخست را به خود اختصاص داده است. همچنین سهم امر در معنی ثانوی ارشاد و نصیحت با 58/38% در رتبة دوم است. این ویژگی برجسته نشان دهندة آن است که کاربرد ابزار زبانی و بلاغی امر در معانی ثانوی اشاره شده، با آموزه های عرفانی، با ارزش تر جلوه یافته است. در این مقاله کاربرد فعل امر با معانی ثانویه در حوزة غزلیّات کلیم کاشانی بررسی و تبیین شده است. هرگونه ارتباط سادة زبانی متشکّل از پیامی است که از گوینده به مخاطب منتقل می شود و فعل امر با پذیرش معانی ثانوی، امکان آموزش تأثیرگذار آموزه های عرفانی و ادبی را، برای سخنور فراهم می کند.