آموزه‌ها و انگاره‌های تربیتی و فرهنگی جلال‌ الدین محمد بلخی در کتاب‌های درسی دهۀ (90-80)

نویسندگان

1 گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد مشهد ، مشهد ، ایران

2 گروه زبان و ادبيات عربی،دانشگاه فردوسی مشهد، ايران.

3 گروه زبان و ادبیات فارسی،واحد مشهد، دانشگاه آزاد مشهد، مشهد ، ایران.

doi
چکیده

آثار مولانا سرشار از آموزه‌های عمیق عرفانی و اخلاقی است که در قالب یک نظام تربیتی و فرهنگی متعالی ارائه شده‌ است. یافته‌ها نشان می‌دهد. مولانا با نگاه جامع نگردر باطن و وجودانسان سير می كند. بر اين اساس انسان¬ها براي والايش نگاه خود، نياز به همدلی دارند. آموزه‌های مولانا بیشتر به وحدت فرهنگ و همدلی درجوامع انسانی متمرکز است و به مخاطب توصیه می‌کند برای ایجاد همدلی باید دیوارهای ذهنی برداشته شود. آموزه‌های او آرمان‌گرایانه است و انسان آرمانی او آراسته به تمامی فضیلت‌ها و منزه از تمامی رذیلت¬هاست. آنچه در جامعه می‌بیند «دد و دام و همراهان سست عناصر است» و آنچه می‌خواهد «شیر خدا و رستم دستان» است. به همین دلیل است که با وسعت نگرش و باور به منطق گفتگو، چراغ به دست در پی انسان کامل می‌گردد. جامعه‌ آماری این پژوهش شامل تمامی کتاب¬های فارسی است که در دورة متوسطة دوم در طی دو دهۀ 80 و90 چاپ و تدریس شده است. این دوره شامل چهار عنوان کتاب فارسی دهم، یازدهم، دوازدهم و پیش دانشگاهی است. هدف غایی این پژوهش شناسایی آموزه‌های او و تاثیر آن بر معنویت دانش‌آموزان و رفتار دینی آنان و روابط اجتماعی آن¬هاست. یافته‌ها نشان می‌دهد آموزه‌های او جهان شمول است او در آثارش مانع‌زدایی و آسیب‌شناسی روحی می‌کند و برای پرورش روحانی انسان راهکار می‌دهد. نتیجه می‌گیریم که با دیدگاه تربیتی و عرفانی او جامعۀ انسانی با صلح و دوستی، می توانند زندگی مطلوب‌تری داشته باشند.