نقش اصول گرایس در تعبیر فیلم فروشنده
نویسندگان
1 کارشناس ارشد زبانشناسی همگانی، گروه زبانشناسی، دانشکدۀ ادبیات فارسی و زبانهای خارجی، دانشگاه علامه طباطبائی
2 استادیار گروه زبانشناسی، عضو مرکز تحقیقات میانرشتهای زبان و ادبیات، دانشکدۀ ادبیات فارسی و زبانهای خارجی، دانشگاه علامه طباطبائی
doi
10.30465/ls.2022.41332.2057چکیده
اصول همکاری گرایس درمورد چگونگی کاربرد زبان در میان انسانها و بر این اصل استوار است که سخنگویان باید سهم خود را در مکالمه براساس هدف موردنظر بهدرستی ایفا کنند. گرایس (1975) در اینباره چهار اصل کمیت، کیفیت، ارتباط و شیوه را معرفی کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی کارکرد اصول گرایس در کیفیت تعبیر متن از سوی مخاطب، بررسی میزان اختلال در تعبیر متن درصورت تخطی از اصول گرایس و بررسی میزان تخطی از اصول گرایس توسط زنان و مردان در فیلم فروشنده انجام شده است. این پژوهش بر مبنای نظریۀ اصول گرایس و در چارچوب رویکرد ادراکی، و بهصورت توصیفی-تحلیلی انجام گرفته است. برای دستیابی به اهداف تحقیق، منتخبی از دیالوگهای فیلم فروشنده بهعنوان داده مورد استفاده قرار گرفتهاند. نتایج بهدستآمده نشان میدهد در فیلم فروشنده، هیچیک از اصول گرایس بهطور کامل رعایت نشدهاند و این مسئله در کیفیت تعبیر متن از سوی مخاطب تأثیرگذار بوده است؛ امّا تعبیر متن با اختلال مواجه نشده و مخاطب به تعبیری از فیلم رسیده است. همچنین نتایج نشان میدهند که مردان و زنان در پاسخ به جنس موافق یا مخالف، به میزان متفاوتی از هر یک از اصول گرایس تخطی میکنند.
