فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تحولات بنیادین قرن بیستم، به‌ویژه ظهور و گسترش شهر مدرن، نه تنها ساختارهای اجتماعی را دگرگون ساخت، بلکه مفاهیم زیبایی‌شناختی و بیان هنری را نیز متحول کرد. هدف این پژوهش، تحلیل تطبیقی تأثیر مؤلفه‌های زیبایی‌شناسی مدرنیته شهری بر زبان شعری احمد شاملو (فارسی) و بدر شاکر السیاب (عربی)، به عنوان دو تن از پیشگامان شعر نو، است. این مطالعه توصیفی-تحلیلی و تطبیقی، با تمرکز بر هشت مؤلفه کلیدی زیبایی‌شناسی مدرنیسم (از جمله اومانیسم، شکاکیت معرفت‌شناختی، و تنهایی شهری)، به دنبال کشف نقاط اشتراک و افتراق در بازنمایی‌های شهری آثار این دو شاعر است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که علیرغم تفاوت‌های زبانی و فرهنگی، این دو شاعر در مواجهه با چالش‌های مدرنیسم، به اشتراکات زیبایی‌شناختی عمیقی دست یافته‌اند و مدرنیته شهری به عنوان بستر اصلی، مفاهیم محوری آثار آن‌ها را شکل داده است. وجه مشترک اصلی آن‌ها، تأکید بر کرامت انسان تحت ستم، نقد صریح نهادهای سرکوبگر و بازنمایی عمیق ازخودبیگانگی فرد در کلان‌شهر است. این همگرایی بیانگر آن است که زیبایی‌شناسی مدرنیسم، فارغ از مرزهای جغرافیایی، پاسخ‌های هنری مشترکی را در مواجهه با بحران‌های جهان جدید ایجاد کرده است.