ارایه مدلی برای تحلیل سیاست های مقابله با بحران آب در ایران
نویسندگان
1 گروه مديريت دولتي، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ايران
2 گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران
3 گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران
4 گروه مهندسی آب، واحد دزفول، دانشگاه ازاد اسلامی، دزفول، ایران
5 گروه مديريت دولتي، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ايران
doi
چکیده
این تحقیق به ارایه مدلی برای تحلیل سیاست های مقابله با بحران آب در ایران با توجه به تغییرات اقلیمی و جمعیتی در افق بیست ساله با رویکرد پویایی سیستم پرداخته است. این مدل منطبق با چرخه هیدرولوژیکی آب و نمایش مؤثر امنیت منابع آبی در کشور با نرم افزار ونسیم طراحیشد. منابع آب سطحی، آب زیرزمینی، آب سدها و جمعیت بهعنوان متغیرهای انباشت مدل در نظر گرفتهشدهاند. آمار مورد نیاز از مرکز آمار ایران، وزارت نیرو و وزارت جهاد کشاورزی برای افق 20 ساله 1396-1416 استخراج شد. براساس مدل تحقیق، وضعیت منابع آبی در کشور طی افق زمانی مذکور روند نزولی را نشان میدهد. در ادامه سیاستهای مختلف در خصوص مقابله با بحران آب و تأثیر آن بر امنیت منابع آبی کشور با استفاده از مدل طراحی شده موردبررسی قرار گرفت. آزمون اعتبار سنجی مدل از نظر ساختاری بررسی شد. ابعاد مختلف مدل تحت 5 سناریو تغییر داده شد و تأثیر آن بر امنیت منابع آبی بررسی شد. سناریوهای موردبررسی در دو بخش مدیریت عرضه و تقاضای منابع آبی است. این سناریوها شامل تغییر اقلیم و کاهش منابع آب تجدید پذیر، بهرهوری پایین آب در بخشهای مختلف، افزایش جمعیت و بازگشت آب از بخشهای مختلف است. این سناریوها حسب ماهیت خود موجب تغییر امنیت منابع آب میشود. در پایان نیز مدل مفهومی تحلیل سیاست های مقابله با بحران آب ارایه شده و پیشنهادات کاربردی با تلفیق مدیریت عرضه و تقاضای آب برای مقابله با این بحران اتخاذ شد.