برازش مدل تحلیلی عوامل محافظت کننده و مخاطره آمیز مدرسه ای بر نگرش به مصرف مواد و سبک های دلبستگی در دانش آموزان دوم متوسطه

نویسندگان

1 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشگاه لرستان، خرم¬آباد، ایران.

2 استاد، گروه روانشناسی، دانشگاه لرستان، خرم¬آباد، ایران

3 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشگاه لرستان، خرم¬آباد، ایران.

doi
چکیده

پژوهش حاضر برازش مدل عوامل مدرسه­ای (تعامل معلم – دانش­آموز، قلدری مدرسه، احساس تعلق به مدرسه و عوامل زمینه­ای) با نگرش به مصرف مواد در دانش­آموزان دوم متوسطه با  نقش واسطه­ای سبک­های دلبستگی انجام گرفت. روش : روش پژوهش همبستگی و از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه پژوهش شامل همه­ی دانش­آموزان دوم  متوسطه دوم شهرستان خرم­آباد در سال تحصیلی 1402 – 1401 بود. حجم نمونه 380 دانش­آموز بود که با روش نمونه گیری طبقه­ای نسبی انتخاب گردید. ابزار اندازه­گیری شامل پرسشنامه­های استاندارد تعامل معلم دانش­آموز وبلز، کریتون، لوی و هوی مایرز (1993)، تعلق به مدرسه بری، بتی و وات (2004)، قلدری مدرسه اسپلاگه و هولت ( 2001 ) ، نگرش به اعتیاد نظری (1380)، سبک دلبستگی کولینز و رید (1990) و پرسشنامه محقق ساخته عوامل زمینه­ای مدرسه بود. یافته­ها : نتایج نشان داد که بین ضرایب استاندارد مسیر مستقیم عوامل مرتبط با مدرسه از جمله، قلدری به مدرسه (001/0>P، 62/0=β)، تعلق به مدرسه (001/0>P، 45/0-=β)، عوامل زمینه­ای مدرسه (001/0>P، 71/0-=β) و مسیر تعامل معلم- دانش­آموز به نگرش به مصرف مواد مخدر (001/0>P، 53/0=β) معنادار می‌باشد. همچنین مسیر قلدری به سبک­های دلبستگی (001/0>P، 58/0=β)، تعلق به مدرسه به سبک­های دلبستگی (001/0>P، 37/0=β)، عوامل زمینه­ای مدرسه به سبک­های دلبستگی (001/0>P، 52/0=β) و مسیر تعامل معلم-دانش آموز به سبک­های دلبستگی (001/0>P، 40/0=β) معنادار می‌باشند. همچنین، روابط غیرمستقیم متغیرهای عوامل مدرسه­ای و نگرش به مصرف مواد با سبک­های دلبستگی با توجه به اینکه حد پایین و حد بالای آزمون بوت استراپ فاصله اطمینان برای آنها صفر را در بر نداشت  معنادار است (001/0>P). همچنین شاخص­های برازش نشان دهنده برازش مطلوب مدل بود. نتیجه­گیری : با شناسایی عوامل مخاطره­آمیز و تقویت عوامل محافظت کننده مرتبط با مدرسه و عوامل فردی می­توان، از نگرش مثبت دانش­آموزان به اعتیاد پیشگیری نمود.