همپایی فناورانه رویکردی پایدار در جهت کسب مزیت رقابتی( مطالعه موردی صنعت پتروشیمی ایران)
نویسندگان
1 دانشیار گروه مدیریت صنعتی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استادیار،گروه مدیریت صنعتی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 دانشجوی دکتری مدیریت تکنولوژی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران
4 استاد مدیریت سیستم ، دانشگاه صنعتی مالک اشتر
doi
چکیده
در راهبردهای توسعه اقتصادی، همپایی فناورانه از مهمترین راهبردهای کاهش شکاف فناورانه کشورهای متأخر با رهبران فناوری است که کشورهای متأخر با تقلید، جهش و سرمایهگذاری میتوانند فاصله خود را با رهبران کاهش دهند. در دهه اخیر این راهبرد موردتوجه پژوهشگران بوده ولی بررسیها نشان میدهد که از توجه بهتمامی مؤلفههای مؤثر در همپایی متناسب با زیستبوم صنعت غفلت شده است و بسیاری از تجربیات همپایی ناموفق بودهاند. نتایج این پژوهش نشان میدهد، با توجه به پیچیدگی محیط اقتصادی، کشورها برای همپایی موفق، بخشی نیازمند ارتقاء قابلیتهای فناورانه، متناسبسازی سیاستهای حکمرانی و ارتقاء بهرهوری در منابع فیزیکی هستند. در این پژوهش با تمرکز بر رویکرد فناورانه، با بررسی ادبیات موضوع و تحقیقات میدانی و با استفاده روش پژوهش ترکیبی عوامل مؤثر بر همپایی فناورانه، شناسایی، تحلیل و اولویتبندی شده و مدل پیشنهادی برای همپایی فناورانه صنعت پتروشیمی ایران ارائه شده است. بر اساس نتایج پژوهش به ترتیب، عوامل قابلیتهای تکنیکی و زیرساختی، ادغام در زنجیره ارزش جهانی، حکمرانی، رژیمهای فناورانه، سرمایههای اجتماعی، انباشت ثروت و منابع مالی و جغرافیا، تحریمهای اقتصادی، عوامل و مؤلفههای بازار و نهادسازی بر وقوع همپایی فناورانه در صنعت پتروشیمی ایران مؤثر میباشند.