طراحی و تبیین مدل همسویی راهبردهای کسب‌وکار و فناوری اطلاعات در نظام بانکی، رویکردی آمیخته (مورد مطالعه: بانک ملت)

نویسندگان

1 استاد، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

2 استاد گروه مدیریت صنعتی ، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری مدیریت فناوری اطلاعات، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

4 دانشیار گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.71963/smr.2025.1204647
چکیده

همسویی فناوری اطلاعات با کسب‌وکار می‌تواند تأثیر فراوانی در کاهش هزینه‌ها، خلق مزیت رقابتی، تقویت فرهنگ نوآوری، افزایش انعطاف‌پذیری و پاسخگویی سازمان، پیشبرد و بهبود کیفیت، گسترش خدمات مشتریان، توسعه و بهبود ارتباطات داشته باشد و بدون همسویی با درجه بالا، کسب حداکثر مزیت رقابتی مشکل است. این مقاله با هدف مرور طراحی و تبیین مدل همسویی راهبردهای کسب‌وکار و فناوری اطلاعات به رشته تحریر درآمده است. روش پژوهش آمیخته بوده و در سه مرحله فراترکیب، دلفی فازی و مدل‌سازی معادلات ساختاری انجام شده است. در بخش نخست از میان 53 منبع مستخرج، مؤلفه‌ها مورد شناسایی قرار گرفت و با استفاده از دلفی فازی و در سه مرحله ابعاد و سازه‌های نهایی با مشارکت خبرگان تأیید شد. جامعه آماری بخش کمّی در این پژوهش کارکنان بانک ملت بود. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه استفاده شد. یافته‌های پژوهش در بخش کیفی حاکی از شناسایی 110 کد، 19 مقوله فرعی و 7 مقوله اصلی بوده و نتایج بخش کمّی بیانگر رابطة معنادار میان ابعاد راهبردهای کسب‌وکار و فناوری اطلاعات می‌باشد. نتایج نشان داد که فناوری اطلاعات و کسب‌وکار بانکی از طریق همسویی راهبردی بر عملکرد نظام بانکی اثر دارد و اصلاح ساختار سازمانی، تقویت فرهنگ سازمانی با تمرکز بر مشارکت‌گرایی و پذیرش فناوری‌های جدید به منظور بهبود عملکرد بانک باید مورد توجه قرار گیرد. ایجاد ارتباط مؤثر بین مدیران IT و حوزه‌های کسب‌وکار، به تطابق‌پذیری و موفقیت بانک کمک خواهد کرد.