برقراری سیستم هشدار سیل با استفاده از مدیریت یکپارچه مدل‌های هیدرولوژیکی و هیدرولیکی (مطالعه موردی:حوزه آبخیز سد گرمی چای )

نویسندگان

1 کارشناس ارشد سازه‌های آبی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد فردوس، فردوس، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد سازه‌های آبی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دکتری مهندسی آب، معاون پژوهشی پژوهشکده آب و خاک کاوش پی مشهد، مشهد، ایران

doi
چکیده

چکیده بررسی هرچه بیشتر در مورد سیلاب از نقطه نظرهای مختلف هیدرومتئولوژی و سیستم حوزه های آبخیز و تحلیل مدل های بارش- رواناب و تعیین پهنه های سیل گیر با توجه به شرایط هیدرولوژیکی و هیدرولیکی حوضه، نه تنها از نظر مالی و حقوقی بلکه برای پیش بینی و کمک به سیستم های هشدار دهنده سیل راه گشا می باشد. هدف از پژوهش حاضر، ارائه راهکاری مناسب به منظور برقراری سیستم هشدار سیل با استفاده از مدل هیدرولوژیکی HEC-HMS و مدل هیدرولیکی HEC-RAS در حوضه سد گرمی چای می باشد. در مطالعات هیدرولوژی پس از بازسازی داده‌ها، آنالیز فرکانس سیلاب‌های حداکثر یک روزه در محل ایستگاه‌ها صورت گرفته است که توزیع منتخب برای همه ایستگاه‌ها، توزیع نرمال سه پارامتری بود. با اعمال نسبت سیلاب حداکثر لحظه‌ای به سیلاب حداکثر یک‌روزه، مقادیر سیلاب حداکثر لحظه‌ای با دوره بازگشت‌های مختلف رودخانه گرمی‌چای در محل سد گرمی‌چای محاسبه گردید. طغیان های رودخانه گرمی چای در شرایط موجود بخصوص در دوره بازگشت های نسبتاً بالا باعث غرقابی شدن قسمت زیادی از کنار رودخانه با توجه به شیب کم اراضی منتهی به رودخانه می شود. محاسبات‌ حاصل‌ از اجرای‌ مدل‌ ‌نشان ‌داد که ‌نحوه مشارکت ‌زیرحوضه‌ها در سیل ‌خروجی‌ لزوماً متناسب ‌با دبی ‌اوج ‌زیرحوضه‌ها نبوده ‌و زیرحوضه‌های ‌با دبی ‌اوج بالا ضرورتاً ‌تأثیر بیشتری در سیل‌ خروجی‌ حوضه‌ ندارند. بر اساس نتایج بدست آمده زمان پیش هشدار در سد گرمی چای در گروه C (بیش از 3 تا 6 ساعت) طبقه بندی گردید.