تحلیل بزهدیدگی زنان در رمان «سنگ صبور» بر مبنای جامعهشناسی جنایی
نویسندگان
1 دانشگاه مونکتون، گروه جامعه شناسی و جرم شناسی، مونکتون، کانادا.
2 دانشگاه علامه طباطبایی تهران، گروه حقوق جزا و جرم شناسی، تهران، ایران.
doi
چکیده
هدف پژوهش حاضر، تحلیل بزه دیدگی زنان در رُمان سنگ صبور صادق چوبک بر مبنای جامعه شناسی جنایی میباشد. جامعه شامل این اثر بوده و نمونه موردی پژوهش زنان بزهدیده در این داستان است. طرح پژوهش از نوع تحلیل گفتمان کیفی بوده و گردآوری اطلاعات از طریق فیشبرداری صورت گرفته است. برای تحلیل دادهها نیز از روش تحلیل محتوا استفاده گردید. نتایج نشان داد که، یکی از بحرانهای کنونی اجتماع بشری، رشد روزافزون خشونت و بزهدیدگی زنان است. بدرفتاری با زنان در همه کشورهای جهان مسأله عمومی تلقی شده و دارای پیامدهای بغرنجی است. این موضوع در ادبیات داستانی ایران به ویژه آثار صادق چوبک نمود فراوانی داشته به گونهای که شاکله اصلی داستانهای وی را زنان آسیبپذیر تشکیل دادند. او با نگاهی واقعگرا به مسائل پیرامونی خود، به خصوص در رمان سنگ صبور سعی در نشان دادن مهمترین آسیبهای اجتماعی دوران خود داشته است. صادق چوبک زنان را بیش از دیگران در برابر خشونت، در معرض خطر دانسته است. او در بعد خشونت توجه خود را بیشتر بر خشونت روحی در عرصه خصوصی و خشونت غیرزناشویی و بهرهکشی اقتصادی در عرصه عمومی قرار داده است. این امر را او از یکسو، ناشی از شرایط اجتماعی مردسالار آن دوران و از سویی دیگر معلول مشکلات اقتصادی رایج آن عصر چون فقر و نداشتن شغل مناسب میداند. از اینرو با نگاه به آموزههای جامعهشناسی جنایی میتوان این رُمان را بر مبنای نظریه فعالیت روزمره و سبک زندگی پیوند زده و آن را تحلیل جرمشناسانه و جامعهشناسانه نمود.