نشانههای زبان زنانه در بایاتیهای آذربایجان
نویسندگان
1 دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران، گروه زبان و ادبیات فارسی، تهران، ایران.
doi
چکیده
هدف پژوهش حاضر، بازیابی نشانههای زبان زنانه در بایاتیهای آذربایجان است. جامعۀ آماری پژوهش 4567 بایاتی است. نمونه پژوهش نشانههای نوشتاری و زبانی زنانه بایاتیهای آذربایجان است. طرح پژوهش از نوع گفتمان کاوی کیفی و روش انجام آن از نوع توصیفی تحلیلی است. جهت دستیابی به دادههای این مطالعه بر اساس مطالعات کتابخانهای بایاتیهای سرودۀ زنان از طریق نشانههای زبانی به کار رفته در بایاتیها، بازیابی شد. پس از ارائۀ توصیفات و اطلاعات کتابخانهای، به روش تحلیلی دادهها مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد بخشی از بایاتیها نشانههای کلامی صریحی داشت که دلالت بر جنسیت مونث سراینده میکرد. در بخشی از بایاتیها نیز با واکاوی لایههای پنهان متن زنانگی سراینده آشکار میشد. زنان در بایاتیها در ضمن صحبت از مضامینی چون عشق، بیان مشکلات زندگی، شکوه و شکایت، مسائل مربوط به ازدواج و ... با اشارههای آشکار یا پنهان جنسیت خود را آشکار میکنند و در لالاییها، خواستهها و آرزوهای درونی خود را بیان میکنند. بر اساس نتایج، 3495 بایاتی فاقد نشانۀ جنسیتی بود. 749 بایاتی نشانۀ آشکار جنسیتی داشت که 508 نمونه از بایاتیها دارای دلالت مردانه و 241 نمونه دارای دلالت زنانه بودند. بنابراین 82% سرودهها فاقد نشانۀ جنسیتی، 12% سرودهها دارای نشانۀ مردانه و6% سرودهها دارای نشانۀ زنانه بودند.