صفات ریخت‌شناختی برگ بلند‌مازو (Quercus castaneifolia C. A. Mey) در منطقه درکش و پارک ملّی گلستان

نویسندگان
doi
چکیده

با توجه به تخریب وسیع رویشگاه های بلندمازو (Quercus castaneifolia C. A. Mey) در شمال و شمال شرق ایران، مطالعه تنوع‌ژنتیکی آن برای حفاظت و مدیریت اصولی تر، ضروری به‌نظر می رسد. در تحقیق حاضر بر اساس 12 صفت ریخت شناسی با استفاده از روش های آماری چند متغیره، تنوع جغرافیایی گونه بلوط در بین جمعیت های مختلف در دو منطقه درکش و پارک گلستان مورد مطالعه قرار گرفت. برای انجام این تحقیق، از دو رویشگاه طبیعی گونه بلوط، چهار ایستگاه با اختلاف ارتفاع 200 متر از یکدیگر در نظر گرفته شده و از هر ایستگاه پنج درخت با حداقل فاصله 100 متر از یکدیگر و از هر درخت تعداد پنج برگ جمع آوری شد. مشخصه های مورد مطالعه با استفاده از نرم افزار TPS اندازه گیری شد و با استفاده از نرم افزار SAS 9.1 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که مشخصه های طول دمبرگ، عرض 9/0 برگ، تعداد رگبرگ راست، تعداد رگبرگ چپ، محیط برگ و طول برگ به طول دمبرگ در بین رویشگاه ها دارای تفاوت معنی دار است. همچنین نتایج نشان داد که صفات تعداد رگبرگ راست و چپ، طول و عرض برگ در ایجاد واریانس و گروه بندی پایه ها بیشترین نقش را داشته و کمترین میزان پلاستیسیتی را به خود اختصاص دادند. در نتیجه این صفات کم تر تحت تأثیر محیط بوده و در بررسی تنوع کارا هستند و به‌عنوان صفات پیشنهادی در بررسی تنوع‌ژنتیکی گونه بلوط بلند مازو معرفی می‌شوند.