دلالت های تربیت اخلاقی معنا شناسی «باید» از منظر کانت و متکلمان عدلیه

نویسندگان

1 1دانش آموخته دکتری فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

2 2دانشیار گروه آموزش پزشکی مرکز تحقیقات آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 3استاد گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

4 4استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

doi
چکیده

آگاهی از دلالت‌های معنا شناسی مفهوم باید در تربیت اخلاقی از دیدگاه بشری کانت و دینی متکلمان عدلیه این امکان را به افراد می دهد که درباره روابط خود، متناسب با ارزش‌ها و تکالیفی که بر عهده دارند شناخت بهتری به دست آورند. این پژوهش با دو رویکرد تحلیل زبانی و تحلیل استنتاجی و به روش نمونه‌گیری نظری از کلیه متون در دسترس به صورت کل شمار انجام گرفت. داده‌ها به روش موضوعی، کدگذاری و با نظام مقوله بندی قیاسی تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد کانت در جستجوی معرفتی ضروری و کلی برای اخلاق است و دستیابی به آن را تنها از طریق عقل و به انگیزه انجام تکلیف میسر می‌داند. متکلمان عدلیه بر این باورند که اگر چه عقل می‌تواند در شناخت بایدها فرد را راهنمایی کند، اما در نظر گرفتن غایت اعمال است که انجام آنها را الزامی می‌نماید. با برقراری نسبت میان باید و هدف‌های تربیت اخلاقی، عوامل تأثیرگذار بر سلوک عملی فرد به دست آمد. این مؤلفه‌ها، دلالت‌های تربیت اخلاقی را در سه حوزه هدف، نقش معلم و والدین و نقش فرد به دست داد.