فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هویت شیعه در خاورمیانه در دهه‌های اخیر تحت تأثیر فعالیت گروه‌ها و جریان‌های ایدئولوژیک قرار گرفته است. این پژوهش با هدف بررسی نقش جریان صادق شیرازی و انجمن حجتیه در فرآیند امنیتی‌سازی و دیپلماسی هویتی شیعه انجام شده است. سؤال اصلی پژوهش این است که این دو جریان چگونه از طریق بازنمایی گفتمانی، رسانه‌ای و نمادین، هویت شیعه را امنیتی‌سازی کرده و چه پیامدهایی برای دیپلماسی هویتی شیعه در خاورمیانه داشته‌اند؟ فرضیه پژوهش بر این اساس استوار است که فعالیت‌های گفتمانی و رسانه‌ای جریان صادق شیرازی و انجمن حجتیه، هویت شیعه را در سطح منطقه‌ای امنیتی‌سازی کرده و در عین حال امکان بهره‌برداری از دیپلماسی هویتی برای معرفی شیعه به‌عنوان جریان معتدل و مسئولیت‌پذیر را فراهم کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد تحلیل تطبیقی و سازه‌انگارانه و روش توصیفی-تحلیلی انجام شده و داده‌ها از منابع کتابخانه‌ای، رسانه‌ای و تحلیل گفتمان گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که این جریان‌ها، با بازنمایی‌های خشونت‌طلبانه و رادیکال در برخی موارد، برداشت‌های بین‌المللی از شیعه را به یک متغیر سیاسی-امنیتی تبدیل کرده‌اند؛ اما هم‌زمان، بسترهایی برای بازتعریف دیپلماسی هویتی ایران و شیعه فراهم کرده‌اند.