جایگاه اخلاق مراقبتی در برنامۀ درسی تربیت معلم: دورۀ آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان
نویسندگان
1 دانشآموختۀ کارشناسی ارشد برنامهریزیدرسی دانشگاه فردوسی مشهد، گروه برنامهریزی درسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، مشهد، ایران.
2 دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد، گروه مبانی تعلیم و تربیت، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، مشهد، ایران
3 دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد، گروه برنامهریزی درسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، مشهد، ایران
doi
10.30486/jsre.2021.1926374.1865چکیده
هدف پژوهش حاضر ترسیم جایگاه اخلاق مراقبتی در کتاب های درسی دورۀ آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظرروش از نوع تحلیل محتوای کمّی است که طی آن کلیۀ کتابهای درسی دورۀ آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان، به صورت تمامشماری مورد تحلیل قرار گرفتند. واحد ثبت در این پژوهش، مضمون هر پاراگراف بود. فرآیند کدگذاری به شیوۀ قیاسی انجام شد و برای توصیف میزان توجه کتابهای مورد نظر به مؤلفههای اخلاق مراقبتی، از فراوانی، درصد و نمودار برای بررسی تفاوت فراوانی مصادیق معطوف به مؤلفههای مورد بررسی، از آزمون خی دو استفاده شد. یافتههای حاصل از تحلیل محتوا نشان داد که در کتاب های تحلیل شده، به مؤلفۀ پرهیز از آسیب رساندن، بیشترین توجه معطوف شده و سایر مؤلفههای اخلاق مراقبتی از قبیل درک مفهوم مراقبت، همنوایی، توجه پذیرشی، ارتباط مراقبتی، اقدام مراقبتی، تأیید آن از سوی مراقبت شونده و عدم تعرض به حریم خصوصی دیگران چندان مورد توجه قرار نگرفتهاند. نظر به اینکه این مؤلفهها محورهای اصلی اخلاق مراقبتی را تشکیل میدهند، گنجاندن آنها در محتوای کتاب های درسی دورۀ آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان میتواند به دانشجومعلمان کمک کند ضمن درک مفاهیم اخلاق مراقبتی، آنها را برای بسط این مفاهیم در نظام آموزشی در تربیت دانشآموزان بهکار گیرند.