تبیین الگوی برنامۀ درسی چندفرهنگی درس علوم اجتماعی دورۀ اول متوسطه با تأکید بر رویکرد فمینیستی: سنتزپژوهی

نویسندگان

1 استاد گروه علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری تخصصی، رشته برنامه ریزی درسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه برنامه‌ریزی درسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

doi
10.30486/jsre.2021.1927651.1875
چکیده

هدف پژوهش حاضر تبیین الگوی برنامۀ درسی چندفرهنگی درس علوم اجتماعی دورۀ اول متوسطه با تأکید بر رویکرد فمینیستی است. رویکرد این پژوهش، کیفی و از روش سنتزپژوهی استفاده شده است. میدان مطالعه شامل بررسی مقالات خارجی و داخلی چندفرهنگ گرایی و فمینیسم و روش نمونه‌گیری، هدفمند از نوع ملاک‌مدار بوده است. برای این منظور، یازده مقالۀ داخلی و هفت مقالۀ خارجی مورد بررسی قرار گرفت. ابزار گردآوری داده‌ها، استفاده از نتایج حاصل از تحلیل و تفسیر داده‌ها بوده است .برای تجزیه و تحلیل داده‌ها، ازکدگذاری باز و محوری استفاده شده است. یافتۀ نهایی این پژوهش که الگوی برنامۀ درسی چندفرهنگی با تأکید بر رویکرد فمینیستی بود، طراحی شد. عناصر این الگو عبارتند از: 1) اهداف با شش مؤلفه2) محتوا با دوازده ویژگی3) سازماندهی محتوا با چهار روش 4) روش‌های تدریس با یازده روش 5) روشهای ارزشیابی با هشت روش 6) پیش بینی فعالیتهای یاددهی-یادگیری، 7) سازماندهی فعالیتهای یادگیری و روشهای ارائۀ آموزش و پاسخ . بر اساس یافته‌های این پژوهش پیشنهاد می‌شود واقعیت‌ها و ویژگی‌های تکثر فرهنگی با تأکید بر رویکرد فمینیستی یا توجه به زنان چندفرهنگی ایران، در تدوین و بازنگری اسناد بالادستی مورد توجه قرار گیرد به طوری که واقعیت‌های اجتماعی و فرهنگی جامعه در اسناد مربوط منعکس شود. همچنین در تدوین کتاب‌های درسی و محتوای آنها به مؤلفه‌های آموزش چندفرهنگی با تأکید بر رویکرد فمینیستی توجه ویژه‌ای شود.