طراحی برنامه درسی ارتقاء خودکارآمدی دانشجویان در نظام آموزش عالی

نویسندگان

1 استادیار گروه برنامه ریزی درسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

doi
10.71788/10.71788/JSRE.2025.900583
چکیده

هدف از پژوهش حاضر، طراحی برنامه درسی خودکارآمدی برای آموزش عالی بود. روش پژوهش، روش کیفی رویکرد تحلیل محتوای نظام مقوله‌ای قیاسی بود. در این پژوهش، تجزیه و تحلیل داده‌ها با سه رویه کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد حوزه پژوهش در بخش تحلیل محتوا شامل کلیه مقالات و منابع علمی در دسترس چاپی دیجیتالی مرتبط با خودکارآمدی استفاده شده و روش نمونه گیری هدفمند ا.نتخاب شد. با استفاده از کدگذاری باز، مفاهیم عمومی را تشکیل دادند و در مرحله بعد مفاهیم به دست آمده سطح بندی شدند. نتایج یافته‌ها نشان دادند که اهداف شناسایی شده در راستای خودکارآمدی شامل5 مؤلفه اعتماد به نفس، جرأت مندی، مدیریت فردی، تعهد نسبت به اهداف و خودتنظیمی بودند. همچنین محتوای به دست آمده در برنامه درسی خودکارآمدی  شامل5  مؤلفه توجه به محتوای مفاهیم تحریف شناختی، فراگیری نحوه‌ی اداره هیجان، آموزش مهارت‌های خودارزشمندی، آموزش مجموعه پاسخ‌های متقابل در موقعیت‌های استرس زا وکسب مهارت توانایی تحلیل عینی اطلاعات موجود نتایج همچنین در خصوص روش‌های تدریس شناسایی شده در راستای خودکارآمدی4  مؤلفه ایفای نقش، بارش فکری، روش فعال و روش یادگیری مشاهده‌ای و الگوبرداری به دست آوردند. در خصوص مؤلفه‌های شناسایی شده در رابطه با ارزشیابی در راستای خودکارآمدی، 7 ارزشیابی از رشد فردی، خودارزیابی کردن، ارزیابی از عملکردها و عکسالعمل‌ها، ارزیابی از نحوه‌ی قضاوت فردی، ارزیابی از راهبردهای فکری، ارزیابی از معیارهای مناسب عملکرد و پذیرش سنجش توسط دیگران را به دست آمد. با توجه به نتایج به دست آمده و اهمیت خودکارآمدی در زندگی تحصیلی، اجتماعی و شغلی، توجه به بعد خودکارآمدی در جهت ارتقاء و پرورش سرمایه روان شناختی در فراگیران آموزش عالی ضرورت دارد.