فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مطالعه، 10 نمونه سر گاومیش بالغ مورد استفاده قرار گرفت. بعد از جدا کردن پوست طول، عرض و ضخامت غده توسط خط‌کش و کولیس اندازه‌گیری شد. برای مشخص‌کردن محل ورود مجرای غده بزاقی به دهان از تزریق ماده‌ رنگی استفاده شد و برای مشخص‌کردن وضعیّت میکروسکوپی این غده، چند قطعه یک سانتی‌متری از آن جدا و بعد از پایدارسازی نمونه‌ها، لام‌های بافت‌شناسی جهت مطالعه تهیه گردید. بخش تک مجرایه به‌صورت نواری‌شکل، طویل و لبوله در جوانب زیرزبان و در امتداد عضله لامی _ زبانی قرار گرفته است. میانگین طول، عرض و ضخامت این بخش به‌ترتیب برابر 6/20، 01/1 و 99/1 سانتی‌متر اندازه‌گیری شد. بخش چند مجرایه، به‌صورت تکه تکه و در نزدیکی مخاط حفرة دهان و به‌صورت قطعات کوچک مشاهده گردید. متوسط اندازه این قطعات در حدود 5/0 سانتی‌متر بوده و پراکندگی بخش چند مجرایه در قسمت خلفی زیاد و در قسمت جلویی کمتر می‌باشد. بخش تک مجرایه دارای مجرای واحدی بوده که به‌همراه مجرای غده بزاقی تحت فکی وارد دریاچه زیرزبانی می‌گردد. مجاری ریز و کوچک بخش چند مجرایه نیز در ناحیه جوانب زیرزبان، در کناره‌ها و خلف زیرزبان به‌داخل حفره دهان باز می‌شوند. تعداد این مجاری به‌اندازه تعداد قطعات پخش شده می‌باشد. از نظر بافت‌شناسی اکثر سلول‌های ترشحی این غده با نسبت حدوداً 90% از نوع موکوسی می‌باشد.