تأثیر مکمل روی–متیونین بر پاسخ‌های فیزیولوژیکی، استرس اکسیداتیو و بیان نسبی ژن‌های IL-6،IL-10 و HSP70 در گوسفندان نژاد سنجابی تحت شرایط تنش گرمایی

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.71631/zisti.2025.1227202
چکیده

مقدمه: تنش گرمایی یکی از مهم‌ترین عوامل محدودکننده تولید در گوسفندان است که با ایجاد عدم تعادل در هموستازی فیزیولوژیکی، افزایش گونه‌های اکسیژن واکنش‌پذیر و اختلال در تنظیم ایمنی، سبب کاهش عملکرد و بروز التهاب سیستمیک می‌شود. در این مطالعه اثر مکمل روی–متیونین بر پاسخ‌های فیزیولوژیکی، شاخص‌های استرس اکسیداتیو و بیان ژن‌های  IL-6، IL-10  و HSP70 در میش‌های نژاد سنجابی غیرآبستن تحت تنش گرمایی شدید بررسی شد. مواد و روش ها: این تحقیق بر روی ۲۵ رأس میش نژاد سنجابی در قالب طرح کاملاً تصادفی در گروههای مختلف تنش گرمایی و با تیمار مکمل روی-متیونین به مدت 40 روز انجام پذیرفت. سپس پارامترهای فیزیولوزیکی و بیان ژن در گروه ها مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها: تنش گرمایی باعث افزایش معنی‌دار ضربان قلب، نرخ تنفس و دمای مقعد و کاهش فعالیت  GPX، SOD  و TAC همراه با افزایش سطح MDA شد (05/0P<). همچنین، بیان ژن IL-6 و HSP70 به ترتیب 83/2 و 52/2 برابر افزایش و بیان ژن IL-10 به 63/0 برابر کاهش یافت (05/0P<). افزودن مکمل روی–متیونین به‌ویژه در سطوح ۳۰ و ۴۵ میلی‌گرم، به طور معنی‌داری شاخص‌های فیزیولوژیکی و آنتی‌اکسیدانی را بهبود بخشید، سطح MDA را کاهش داد و بیان ژن‌های IL-6 و HSP70 را تعدیل و بیان ژن IL-10 را افزایش داد (05/0P<). نتیجه گیری: افزودن مکمل روی–متیونین به جیره می‌تواند راهکار تغذیه‌ای مؤثری برای کاهش استرس فیزیولوژیک، بهبود وضعیت اکسیداتیو و تعدیل پاسخ‌های التهابی در گوسفندان سنجابی تحت تنش گرمایی باشد. استفاده از سطح ۳۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم جیره به دلیل بیشترین اثربخشی توصیه می‌شود.