فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه : خانواده پامچال (Primulaceae) شامل گیاه گلدار Primula veris L. است که باوجود متابولیت‌های ثانویه بعنوان گياه دارويي شناخته می‌شود. جوانه‌زنی بذرهای این گیاه در گلخانه یا مزرعه  دشوار است. یکی از روش‌های جایگزین برای به‌دست‌آوردن مواد اولیه دارویی، کشت درون‌شیشه‌ای و باززایی گیاه است. مواد و روش ها : بذرهای P. veris از مناطق محلات و آمل ایران جمع‌آوری شدند و برروی محیط کشت (Murashige & Skoog) MS بدون هورمون قرار گرفتند. پودر خشک گياهچه های باززايي شده برای تهیه عصاره‌ متانولي (برگ) و آلکالوئیدها (ریشه) استفاده گردید. برای سنجش فعالیت ضد‌میکروبی، کشت ۲۴ ساعته سویه‌های باکتریایی و قارچی روی محیط مولر هینتون آگارانجام شد و چاهک‌های حاوی عصاره با غلظت 100 ميکروليتر، جهت تعیین حداقل غلظت مهارکننده (MIC) مورد استفاده قرار گرفتند. یافته ها: نتایج نشان دادند که ۳۰ تا ۳۵ درصد از بذرهای ژنوتیپ آمل پس از ۱۲ تا ۱۴ روز و ۲۰ تا ۲۵ درصد از بذرهای ژنوتیپ محلات پس از ۳ تا ۴ روز جوانه زدند. در تمام تیمارها، گياهچه ها از دانه رست ها باززايي شدند. عصاره متانولی برگ ژنوتیپ آمل توانست رشد کليه ميکرواورگانيسم ها را مهار کند و ژنوتيپ محلات بر ضد برخي ميکرواورگانيسم ها هاله عدم رشد ايجاد کند. آلکالوئید استخراج‌شده از ریشه ژنوتیپ آمل دارای اثرات ضدباکتری و ضدقارچ بود. در مقایسه با سایر عصاره‌های گیاهی، عصاره متانولی ریشه ژنوتیپ آمل کمترین MIC و بیشترین فعالیت ضدباکتری و ضدقارچی را نشان داد. نتیجه گیری: با توجه به ترکیب شیمیایی غنی و فعالیت‌های زیستی متنوع، گونه P. veris می تواند پتانسیل بالایی برای توسعه داروهای گیاهی و فرآورده‌های دارویی نوین داشته باشد.