اثرات ضدسرطانی نانوکامپوزیت‌های مغناطیسی بارگذاری شده با سیلیبینین از طریق مهار تکثیر و مهاجرت سلولی و القاء اپوپتوز در رده سلولی سرطانی LNCaP

نویسندگان

1 گروه میکروبیولوژی، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران

2 گروه میکروبیولوژی، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران

3 گروه زیست شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

4 گروه زیست شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

doi
10.71631/zisti.2026.1234313
چکیده

مقدمه: سرطان پروستات یکی از شایع‌ترین بدخیمی‌ها و از علل اصلی مرگ‌ومیر ناشی از سرطان در مردان سراسر جهان به شمار می‌رود. سیلیبینین، یک ترکیب پلی‌فنولی طبیعی با خواص ضدالتهابی، آنتی‌اکسیدانی و ضدسرطانی، به دلیل حلالیت بسیار کم در آب، کاربرد بالینی محدودی دارد. هدف از این پژوهش، استفاده از یک نانوحامل سازگار با محیط زیست از نوع نانوذرات مگنتیک عامل دار شده با سیلیبینین جهت انتقال سیلیبینین به سلول‌های کارسینومای پروستات LNCaP و بررسی اثرات ضد سرطانی آن می باشد. مواد و روش‌ها: از نانوکامپوزیت Fe₃O₄@SPN@Silibinin که با استفاده از یک رویکرد سبز سنتز شده بود، جهت بررسی فعالیت اثر کشندگی با آزمون MTT استفاده شد. همچنین میزان بیان ژن‌های مرتبط با آپوپتوز شامل CASP9 و P53 ، ژن ضدآپوپتوتیک BCL 2 و ژن مرتبط با رگزایی MMP2 با استفاده از روش qRT-PCR اندازه‌گیری شد. یافته‌ها: نتایج آزمون MTT سمیت سلولی وابسته به زمان را در سلول‌های LNCaP نشان داد، به‌طوری‌که مقادیر IC₅₀ به‌ترتیب برابر با 13/89 ، 70/40 و 99/33 میکروگرم بر میلی‌لیتر در زمان‌های ۲۴، ۴۸ و ۷۲ ساعت به‌دست آمد. آنالیز بیان ژن نشان‌دهنده افزایش بیان ژن‌های پرواپاپتوتیک CASP9 و P53 ، کاهش بیان ژن ضد آپاپتوتیک Bcl2 و کاهش بیان ژن MMP2 بود. نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که نانوکامپوزیت Fe₃O₄@SPN@Silibinin با القای آپوپتوز و مهار تهاجم سلول‌های سرطان پروستات، اثرات ضدسرطانی قابل‌توجهی دارد و می‌تواند به‌عنوان یک پلتفرم امیدبخش برای انتقال ایمن و مؤثر ترکیبات ضدسرطانی طبیعی نظیر سیلیبینین مورد استفاده قرار گیرد.